شناسایی واکنش‌های شناختی پزشکان بهبودیافته از بیماری کووید-19: یک مطالعه پدیدارشناسانه

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد مشاوره خانواده دانشگاه تهران، تهران، ایران.

2 دانشجو دکتری گروه مشاوره، دانشگاه اصفهان

3 استادیار، بخش تخصصی مشاوره، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.30473/hpj.2021.55365.4957
چکیده

مقدمه: کارکنان مراقبت­های بهداشتی و درمانی در خط اول مبارزه با بیماری کووید-19 می­باشند. این پژوهش با هدف شناسایی واکنش­های شناختی پزشکان بهبودیافته از بیماری کووید-19 انجام شد. روش: در پژوهش حاضر از شیوه پدیدارشناسی استفاده شد. جامعه این پژوهش شامل پزشکان بهبودیافته از بیماری کروناویروس در شهر یزد بود. 13 نفر به‌صورت نمونه­گیری هدفمند انتخاب و مورد مصاحبه ساختار نیافته و عمیق قرار گرفتند. به‌منظور تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از روش کلایزی استفاده شد. یافته‌ها: تجزیه‌وتحلیل داده‌ها منجر به تولید 2 مضمون اصلی، 12 مضمون فرعی و 40 مفهوم اولیه گردید. مضمون اصلی نخست «واکنش‌های شناختی سازگارانه» بود. واکنش­های شناختی سازگارانه شامل مجموعه واکنش­هایی بود که مضمون‌های فرعی       1- اندیشه والا، 2- شفقت به خود، 3- خود ارنقایی، 4- توانش شناختی و 5- خودباوری پیروزمندانه را دربر می‌گرفت. مضمون اصلی دوم «واکنش‌های شناختی ناسازگارانه» بود. واکنش‌های شناختی ناسازگارانه شامل مجموعه واکنش­هایی بود که مضمون‌های فرعی     1- تحریفات شناختی، 2- اندیشناکی ذهن، 3- تردید، 4- بی­اعتمادی، 5- سرزنش‌گری، 6- نارضایتی ذهنی 7- سردرگمی ذهنی بود. نتیجه‌گیری: درمجموع نتایج این پژوهش نشان داد که تجربه مبتلایان به کووید-19 دارای طیف متنوعی از واکنش‌های شناختی سازگارانه و واکنش‌های شناختی ناسازگارانه بوده و این واکنش­ها بعضا مشابه و در برخی واکنش­ها متفاوت هستند. این پژوهش رهیافتی برای ادامه بررسی واکنش­های روان­شناختی و تدوین پروتکل­های مداخلاتی در این حوزه می­ باشد.