اثر تغییر اقلیم بر تبخیر- تعرق مرجع، کمبود بارندگی و کمبود فشار بخار هوا در ارومیه

نویسندگان

1 دانشیار گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه

2 دانشیار گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه

3 استادیار، گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه

4 دانشجوی کارشناسی ارشد رشته آبیاری و زهکشی، گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه

5 دانشیار گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه

doi
چکیده

تغییر آب و هوا از طریق تغییر در الگوی دما، بارش و سایر متغیرهای آب و هوایی بر همه فرآیندهای هیدرولوژیک تأثیرگذار است. یکی از مهم‌ترین تبعات تغییر آب و هوا تأثیر آن بر مصرف آب کشاورزی می­باشد که می­تواند مدیریت منابع آب را با چالش­های جدی روبرو سازد. هدف از این تحقیق بررسی تأثیر گرمایش جهانی بر تبخیر- تعرق مرجع، کمبود بارندگی و کمبود فشار بخار در ایستگاه سینوپتیک ارومیه است. برای این منظور با استفاده از مدل گردش عمومی HadCM3 و با به‌کارگیری مولد آب و هوایLARS-WG5، پارامترهای دمای کمینه، دمای بیشینه و بارندگی برای دوره­های 2030 -2011، 2065 -2046 و 2099 -2080  بر مبنای سناریوهای A1B، A2 و B1 شبیه­سازی شد. سپس با استفاده از پارامترهای پیش­بینی شده، تبخیر- تعرق مرجع، کمبود بارندگی و کمبود فشار بخار محاسبه شده و با مقادیر نظیر دوره پایه (2010 -1971) مقایسه گردید. نتایج نشان داد که بارندگی در فصل بهار در هر سه دوره (در مقایسه با دوره پایه) کاهش و پارامتر مذکور در فصل پاییز افزایش خواهد یافت. همچنین بیشینه رخداد بارندگی­ها از فصل بهار در دوره پایه به فصل پاییز در 2090 منتقل خواهد شد. علاوه بر این تبخیر- تعرق مرجع، کمبود بارندگی و کمبود فشار بخار همانند درجه حرارت هوا تا سال 2090 افزایش خواهد یافت و این افزایش در ماه­های گرم سال بیشتر از ماه­های سرد سال خواهد شد. مقدار افزایش پارامترهای مذکور در سناریوی A2 بیشتر از A1B و در سناریوی A1B بیشتر از B1 می­باشد.