مدلسازی رفتار نامتقارن بانک مرکزی در ایران: راهبردی برای اقتصاد مقاومتی
نویسندگان
1 استاد، گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد و حسابداری، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
2 دانشجو دکترای علوم اقتصادی دانشگاه رازی
3 دانشیار گروه اقتصاد، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
doi
10.22034/es.2024.414568.1702چکیده
بانک مرکزی در ایران در مرکز سیاستهای اقتصاد مقاومتی و راهبردهای حفظ ارزش پول ملی قرار داشته است. حفظ ارزش و جایگاه پول ملی یکی از اصلیترین راهبردهای اقتصاد مقاومتی و همچنین خنثیسازی سیاستهای تحریم اقتصادی در سالهای اخیر بوده است. این موضوع با شدت یافتن تحریمها نیز اهمیت و جایگاه بالاتری پیدا کرده است. این مساله ارتباط نزدیکی با رفتارشناسی بانک مرکزی داشته است.مدلسازی و پیشبینی رفتار بانک مرکزی، همواره یکی از موضوعات جذاب در حوزه پولی و بانکی بوده است.این مدلها امکان میدهند تا تأثیرات مختلف سیاستهای پولی را بر متغیرهای اقتصادی مانند تورم، رشد اقتصادی، نرخ بهره و بیکاری ارزیابی کنند، که این اطلاعات برای سیاستگذاران بسیار مهم و اساسی است. این مدلها بهبود عملکرد و پیشبینیهای بانک مرکزی را تسهیل میکنند. بنابراین، هدف این مطالعه مدلسازی رفتار نامتقارن بانک مرکزی درایران طی دوره زمانی 1400-1360 با رویکرد ARDL غیر خطی (NARDL) و رگرسیون کوانتایل بود. نتایج تجربی این مطالعه نشان داد که شکاف تولید، شکاف تورم و نرخ ارز اثر مثبت و معنیداری بر نرخ رشد حجم پول اسمی داشتهاند که این اثرات در کوانتایلهای بالای نرخ رشد حجم پول اسمی، تقویت نیز شده است. همچنین براساس سایر نتایج این مطالعه متغیرهای شکاف نرخ تورم، شکاف تولید و نرخ ارز در ایران رفتاری نامتقارن داشتهاند. همچنین طبق نتایج روش NARDL، تاثیر متغیرهای موثر بر نرخ رشد حجم پول، در مجموع نامتقارن بوده است.