فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بررسی عوامل موثر بر جریان‏های رودخانه‏ای در مطالعات منابع آب از اهمیت بسزایی برخوردار است. در این راستا تاثیر پدیده‏های بزرگ مقیاس آب و هوایی بر جریان‏های رودخانه‏ای و مطالعه تغییرات درون‏سالی آن با پدیده انسو در سال‏های اخیر مورد توجه پژوهشگران بوده است. در این مطالعه تاثیر پدیده انسو بر مقدار جریان‏های رودخانه‏ای 14 ایستگاه آب‏سنجی منطقه همدان با استفاده از دو شاخص TNI و MEI بررسی گردید. نتایج نشان داد که مقادیر جریان‏های رودخانه‏ای کلیه ایستگاه‏های آب‏سنجی مورد مطالعه نسبت به پدیده انسو عکس‏العمل متفاوتی از هم نشان می‏دهند. نتایج حاکی از تاثیرپذیری تغییرات جریان 11 ماه از سال‏های مورد مطالعه با شاخص TNI و به­طور متناظر 10 ماه از سال­های مورد مطالعه با شاخص MEI، از پدیده انسو بود. بررسی درصد تراکم یا درصد وقوع فاز لانینای شاخص‏های انسو در سطح کل منطقه نشان داد که به­ترتیب در 12/64 درصد از موارد، فاز لانینای شاخص­های TNI و MEI غالب بوده­اند. هم­چنین برازش مدل رگرسیونی بر داده‏های مقدار جریان ایستگاه‏های آب‏سنجی و شاخص‏های انسو نشان داد که شاخص TNI حدود 75 درصد از تغییرات جریان منطقه مورد مطالعه را توصیف می­کند. درحالی‏که شاخص MEI، فقط قادر به توجیه حدود 51 درصد از تغییرات جریان بود. در حالت کلی می‏توان نتیجه گرفت که استفاده از شاخص TNI برای توجیه تغییرات جریان ماهانه رودخانه‏های استان همدان مناسب­تر از شاخص MEI می‏باشد.