نیاز آبی و ضرایب گیاهی گلگاوزبان اروپایی در شهرستان رشت
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد گروه مهندسی آب دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان
2 دانشیار و عضو هیات علمی گروه مهندسی آب دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان و گروه پژوهشی مهندسی آب و محیطزیست پژوهشکده حوزه آبی دریای خزر، رشت
3 دانشیار و عضو هیات علمی گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان
4 عضو هیات علمی بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران.
doi
چکیده
آگاهی از نیاز آبی گیاهان و برآورد تبخیر-تعرق یکی از ملاحظات اساسی برای افزایش بهرهوری آب و مدیریت آن است. با توجه به اهمیت مسئله آب در بخش کشاورزی، اندازهگیری دقیق نیاز آبی انواع محصولات کشتشده ضروری است. اگرچه نیاز آبی اغلب محصولات توسط فائو گزارششده است اما نیاز آبی بسیاری از گیاهان دارویی ازجمله گلگاوزبان که کشت آنها در کشور رو به افزایش است، موردبررسی قرار نگرفته است. یکی از روشهای تعیین آب موردنیاز گیاهان درصورتیکه بتوان ورودیها و خروجیهای سیستم را اندازهگیری کرد روش بیلان آب و استفاده از میکرولایسیمتر است. در این راستا پژوهشی باهدف اندازهگیری نیاز آبی گلگاوزبان اروپایی با استفاده از میکرولایسیمتر انجامگرفته است. گیاهان درون میکرولایسیمتر در خارج از محیط گلخانه و در شرایط طبیعی مزرعه تحقیقاتی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی گیلان کشت شدند. حجم آب ورودی و آب خارجشده از میکرولایسیمتر اندازهگیری شدند. تبخیر-تعرق گیاه مرجع با استفاده از دادههای ایستگاه هواشناسی مرکز تحقیقات کشاورزی رشت و نرمافزار کراپوات که از روش پنمنمانتیث بهره میگیرد، برآورد شد. در مرحله بعد، ضرایب گیاهی گلگاوزبان در طول دوره رشد گیاه از نسبت تبخیر-تعرق اندازهگیری شده گلگاوزبان و تبخیر-تعرق مرجع محاسبهشده بهدست آمد. نتایج نشان داد که نیاز آبی گلگاوزبان اروپایی در مراحل ابتدایی، میانی و انتهایی بهترتیب 66/0، 35/1 و 23/1 میلیمتر در روز و ضرایب گیاهی آن به ترتیب 2075/0، 3403/0 و 29/0 میباشد.