دین و سلامت؛ فراتحلیلی بر مطالعات و پژوهش‌های دین‌داری و سلامت روان در ایران (مورد مطالعه: پژوهش‌های انجام شده در دهه 80 و نیمه اول دهه 90)

نویسندگان

1 مدرس دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

2 دانشجوی مطالعات فرهنگی دانشگاه کاشان

3 دکتری جامعه شناس. دانشگاه کاشان

4 استاد گروه علوم اجتماعی دانشگاه کاشان

5 دانشجوی کارشناسی ارشد مطالعات فرهنگی

doi
10.30473/hpj.2019.39740.3961
چکیده

مقدمه: امروزه مشکلات روحی و روانی در جوامع مختلف افزایش چشمگیری یافته و انتظار می‌رود تا سال 2020 اختلالات روانی به  یکی از بزرگ‌ترین مشکل سلامتی در جهان تبدیل شود. در این زمینه، یکی از عوامل مهم در پیشگیری از مسائل و مشکلات روانی، دین و دین‌داری است. لذا هدف از پژوهش حاضر، فراتحلیلی برمطالعات وپژوهش‌های دین‌داری وسلامت روان درایران می‌باشد. روش: روش این پژوهش کمی و رویکرد اصلی آن، فراتحلیل می‌باشد. جامعه آماری این پژوهش، مطالعات به انجام رسیده در قالب انواع مقالات علمی حوزه علوم اجتماعی و در سال‌های 1380 و نیمه اول دهه نود است که از بین آن‌ها، 16 مورد با توجه به ملاک های غربالگری گزینش‌شده‌اند. یافته‌ها: بررسی‌های آماری این پژوهش‌ها نشان داد که اندازه اثر مطالعات ناهمگن بوده و سوگیری در انتشار مطالعات مورد بررسی با ضریب اطمینان 99 درصد وجود نداشته است. در بعد تحلیلی، ضریب اندازه اثر و نقش تعدیل‌کنندگی متغیر جنسیت با به‌کارگیری نسخه دوم نرم‌افزارCMA مورد ارزیابی قرار گرفتند، نتایج حاصله نشان دادند که اندازه اثر یا ضریب تأثیر دین‌داری بر سلامت روان معادل 11/. می‌باشد که برحسب نظام تفسیری کوهن، در حد اندکی ارزیابی می‌شود. همچنین این ضریب برای مردان (14/.) بالاتر از زنان (07/.) ارزیابی شد. نتیجه‌گیری: میزان دین‌داری افراد جامعه در حد کمی می‌تواند سطح سلامت روان آن‌ها را تبیین کند.