اثرات تغییر در شرایط هیدرولوژیکی بر روی کیفیت آب مخزن سد ایلام

نویسندگان

1 مدیر پژوهشکده منابع آب، موسسه تحقیقات آب

2 استادیار گروه مهندسی عمران، دانشگاه رازی - پژوهشکده تحقیقات پیشرفته آب و فاضلاب، دانشگاه رازی

3 دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی عمران، دانشگاه رازی کرمانشاه

4 استادیار گروه مهندسی عمران، دانشگاه رازی - پژوهشکده تحقیقات پیشرفته آب و فاضلاب، دانشگاه رازی

doi
چکیده

با توجه به اهمیت مخازن در تامین آب شرب و کشاورزی، بررسی کیفیت آب مخازن از اهمیت بسزایی برخوردار است. در این مقاله از مدل دوبعدی متوسط‏گیری شده عرضی CE-QUAL-W2 برای شبیه‏سازی ارتفاع سطح آب، دما و پارامترهای کیفی از قبیل اکسیژن محلول و مواد مغذی در مخزن سد ایلام استفاده شده است. پس از شبیه‏سازی تراز سطح آب، دما و اکسیژن محلول به ترتیب در دوره واسنجی با خطای متوسط مطلق °C ۷۳/۰ و mg/l ۴۱/۱ و در دوره صحت سنجی با خطای متوسط مطلق °C 18/۱ و mg/l ۱۸/۱ شبیه‏سازی گردید که تطابق نسبتا مناسبی میان نتایج حاصل از مدل‏سازی عددی و داده‏های اندازه‏گیری شده مشاهده می‏شود. پس از واسنجی و صحت سنجی مدل به منظور بررسی تغییرات هیدرولوژیک بر روی کیفیت آب مخزن دو سناریو براساس سال‏های نرمال و خشک تعریف شد. نتایج سال خشک نشان دهنده یک لایه‏بندی شش ماهه از فروردین تا شهریور می‏باشد. در سال خشک به علت بالارفتن زمان ماند آب در مخزن، غلظت کلروفیل ‏A در تابستان افزایش یافته که باعث تغییر وضعیت مخزن از حالت مزوتروفیک به اوتروفیک می‏شود. لازم به ذکر می‏باشد که نحوه تغییرات اکسیژن محلول مشابه دما می‏باشد. نتایج سال نرمال نشان دهنده یک لایه‏بندی هفت ماهه از فروردین تا مهرماه می‏باشد که در این سال به علت کاهش زمان ماند آب، غلظت کلروفیل ‏A در تابستان کاهش یافته و باعث تغییر وضعیت مخزن از حالت مزوتروفیک به الیگوتروفیک می‏شود.