توس، رقم جدید زودرس گیلاس
نویسندگان
1 دانشیار بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مشهد، ایران.
2 کارشناس، بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مشهد، ایران.
3 دانشیار، پژوهشکده میوه های معتدله و سردسیری، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.
4 کارشناس، بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مشهد، ایران.
5 کارشناس، بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مشهد، ایران.
doi
10.22092/rafhc.2023.351834.1261چکیده
معرفی ارقام زودرس و با کیفیت بالای گیلاس به دلیل اهمیت اقتصادی از اهداف مهم برنامه های اصلاحی می باشد. همگام با برنامه شناسایی، ارزیابی و جمع آوری ژنوتیپ های گیلاس در مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی در مشهد، از سال 1377 به مدت 20 سال و با اجرای 5 پنج پروژه تحقیقاتی از طریق سلکسیون از بین ژنوتیپ های بومی، گیلاس توس معرفی گردید. نتایج بیش از یک دهه بررسی نشان داد که رقم توس دارای عادت رشد گسترده و قدرت شاخه زایی متوسط است. گلدهی رقم توس از هفته اول فروردین آغاز و در هفته چهارم اردیبهشت آماده برداشت است. بررسی گرده افشانی نشان داد که این رقم خودناسازگار است و ارقام دومرس و سیاه مشهد به عنوان ارقام گرده دهنده مناسب و سازگار پیشنهاد می شود. متوسط وزن میوه رقم توس 6/2 گرم در مقایسه با عدلی (زودرس ترین رقم داخلی) 4/9 گرم و دلامارکا (زودرس ترین رقم خارجی) 3/8 گرم بالاتر است. طول دم میوه از جمله صفاتی است که در شناسایی ارقام گیلاس مورد استفاده قرار می گیرد. طول دم میوه رقم توس با میانگین 2/4 سانتی متر نسبت به رقم عدلی (3/72 سانتی متر) و دلامارکا (3/63 سانتی متر) کوتاه تر است. بالا بودن متوسط وزن میوه و کوتاه بودن طول دم میوه رقم توس از جمله مزایای این رقم بوده که انتظار می رود منجر به افزایش ارزش اقتصادی و بازارپسندی بیشتر آن گردد.
