طلوع، اولین رقم علوفهای ماشک معمولی مناسب کشت در مناطق گرمسیر و نیمهگرمسیر دیم کشور
نویسندگان
1 مربی، پردیس تحقیقات و آموزش کشاورزی گچساران و سایت ملی دیم، مرکز تحقیقات آموزش کشاورزی و منابع طبیعی کهگیلویه و بویر احمد، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، یاسوج، ایران.
2 استادیار، بخش تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، مرکز تحقیقات آموزش کشاورزی و منابع طبیعی زنجان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، زنجان، ایران.
3 محقق، بخش تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی کردستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، سنندج، ایران.
4 استادیار، بخش تحقیقات حبوبات، مرکز تحقیقات آموزش کشاورزی و منابع طبیعی کرمانشاه، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرمانشاه، ایران.
5 مربی، پردیس تحقیقات و آموزش کشاورزی گچساران و سایت ملی دیم، مرکز تحقیقات آموزش کشاورزی و منابع طبیعی کهگیلویه و بویر احمد، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، یاسوج، ایران.
6 استاد، بخش تحقیقات گیاهان علوفه ای دیم، موسسه تحقیقات کشاورزی دیم کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مراغه، ایران.
7 مربی، بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات آموزش کشاورزی و منابع طبیعی قزوین، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، قزوین، ایران.
8 استادیار، بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی لرستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، خرمآباد، ایران.
9 دانشیار، بخش تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی کردستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، سنندج، ایران.
doi
10.22092/rafhc.2021.124709.1180چکیده
ماشک معمولی رقم طلوع با شجره V.S-Jordan 2628، با منشاء اردن در سال 77-1376 از طریق مرکز بینالمللی ایکاردا به کشور وارد و در قالب آزمایش سازگاری خزانههای بینالمللی ماشک در استانهای کهگیلویه و بویراحمد (ایستگاه گچساران) و لرستان (ایستگاه کوهدشت) مورد بررسی قرارگرفت. در ایستگاه گچساران این رقم با عملکرد دانه 1077 کیلوگرم در هکتار و برتری بالا نسبت به شاهد محلی و در ایستگاه کوهدشت به ترتیب با عملکرد علوفه خشک و دانه 1032 و 465 کیلوگرم در هکتار گزینش گردید. این رقم در آزمایش مقایسه عملکرد مقدماتی در سال 78-1377 با عملکرد علوفه خشک و دانه 4438 و 1719 کیلوگرم در هکتار و درآزمایش مقایسه عملکرد پیشرفته ماشک در سال 79-1378 با مقادیر علوفه خشک و دانه 2430 و 1080 کیلوگرم در هکتار نسبت به شاهد محلی برتری معنیداری نشان داد. رقم طلوع درآزمایش یکنواخت سراسری در سالهای 81-1379 در مناطق کوهدشت و گچساران به ترتیب با میانگین عملکرد علوفه خشک و دانه 2840 و 1216 کیلوگرم در هکتار و مقادیر میانگین رتبه، انحراف معیار رتبه و ضریب تغییرات 4/5، 3/51 و 17/7 درصد برای عملکرد علوفه خشک و 1/5، 0/58 و 52/9 درصد برای عملکرد دانه نسبت به سایر ژنوتیپها و شاهد محلی برتر بود. رقم طلوع در سالهای زراعی 82-1381، 84-1383 و 93-1392 در مناطق مختلف استان کهگیلویه و بویر احمد در قالب آزمایشات تحقیقی-ترویجی در شرایط زارعین از برتری بالایی نسبت به شاهد محلی و سایر ژنوتیپها برخوردار بود. همچنین کیفیت علوفه این رقم در مقایسه با یونجه و رقم ماشک لامعی برتری معنیداری داشت. از سایر ویژگیهای بارز طلوع، سرعت رشد اولیه بالا، پوشش سریع کانوپی، سرعت پر شدن دانه و وزن صد دانه بالا در مقایسه با شاهد بود.
