ژن‌های کلیدی و مسیرهای متابولیکی در گوسفندان آلوده به بروسلا اوویس: تأثیر بر کیفیت اسپرم، لقاح آزمایشگاهی و چرخه‌های ذوب و انجماد

نویسندگان

1 گروه ریاضی،دانشکده علوم، دانشگاه زنجان، ایران

2 گروه بیوتکنولوژی، پژوهشکده فناوری‌های نوین زیستی دانشگاه زنجان، دانشگاه زنجان، ایران

doi
10.22092/vj.2025.368934.2218
چکیده

مقدمه: بروسلا اُویس یک بیماری عفونی شایع در گوسفندان است که به‌صورت بالینی و تحت‌بالینی ظاهر می‌شود. این پاتوژن با ایجاد ضایعات در دستگاه تناسلی، کاهش باروری، سقط جنین و افزایش مرگ‌ومیر پری‌ناتال در بره‌ها همراه است. اپیدیدیمیت ناشی از بروسلا اُویس باعث ایجاد تغییرات پاتولوژیک در اپیدیدیم، بیضه‌ها و غدد جنسی جانبی می‌شود که منجر به اختلال در باروری قوچ‌ها می‌گردد. این تغییرات می‌توانند استفاده از اسپرم قوچ‌ها را در لقاح آزمایشگاهی تحت تأثیر قرار داده و منجر به کاهش نرخ لقاح شوند. علاوه-بر این، کیفیت پایین اسپرم ممکن است بقای اسپرم را در فرآیندهای انجماد و ذوب مختل کند.هدف: هدف این مطالعه، تحلیل پروفایل‌های بیان ژن در گوسفندان آلوده به بروسلا اُویس به منظور شناسایی ژن‌های کلیدی و مسیرهای بیولوژیکی مرتبط با این عفونت است. روش‌ کار: مجموعه داده‌های مورد استفاده در این مطالعه از پایگاه داده GEO با شماره دسترسی GSE35615 استخراج شد. نمونه‌ها از شش غده مختلف (اپیدیدیم، آمپول‌های دفران، غدد وزیکولار، غدد بولبویورترال، بیضه‌ها و مجموعه‌ای از غدد لنفاوی شامل اینگوئینال و اسکروتال) در سه مرحله مختلف عفونت: فاز حاد (dpi 60)، فاز مزمن I ( dpi120) و فاز مزمن II (dpi 240)، و همچنین از گوسفندان سالم (dpi 0) جمع‌آوری شده‌اند. پروفایل‌های بیان ژن با استفاده از آرایه ژنومی Affymetrix Bovine انجام شده است و سطوح بیان ژن‌ها در این شش غده در مراحل مختلف عفونت مقایسه گردید.یافته‌ها: از طریق تحلیل‌های بیوانفورماتیکی و آماری دقیق، 45 ژن با اهمیت تنظیمی بالا شناسایی شدند که بیان تفاوتی معنی‌داری نشان دادند. این ژن‌ها نقش محوری در مسیرهای اتصال مولکولی، اتصال پروتئینی، عملکرد مولکولی و مولفه سلولی ایفا می‌کنند.نتیجه‌گیری:ارائه بینش‌های ارزشمندی در مورد مکانیسم‌های مولکولی مرتبط با عفونت بروسلا اُویس و تأثیر آن برلقاح آزمایشگاهی. یافته‌های این پژوهش اهداف بالقوه‌ای را برای تحقیقات بیشتر در زمینه بیوتکنولوژی دامپزشکی و مدیریت سلامت تولیدمثل فراهم می‌کند.