کوثر، رقم زودس سویا مناسب کشت بهاره استان لرستان و مناطق معتدل
نویسندگان
1 استادیار، بخش تحقیقات علوم زراعی- باغی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مشهد، ایران
2 محقق، بخش تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان لرستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، خرمآباد، ایران
3 استاد ، موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
4 محقق، پژوهشکده تحقیقات کشاورزی، پزشکی و صنعتی، سازمان انرژی اتمی ایران
5 استادیار، موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
doi
10.22092/rafhc.2019.106884.1022چکیده
معرفی ارقام زودرس و متحمل به بیماری بوتهمیری تاثیر بسزائی در توسعه کشت و تولید سویا در اقلیم معتدل کشور مخصوصاً مناطق معتدل استان لرستان که دارای پتانسیل خوبی برای تولید این محصول در کشور هستند خواهد داشت. با هدف تولید و معرفی ارقام زودرس سویا در مناطق معتدل کشور، در سال 1372 پروژه مشترکی مابین موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر و سازمان انرژی اتمی انجام شد که در این پروژه بذر رقم سویای دیررس کلارک تحت اشعه گاما قرارگرفت. بذور اشعه دیده در مزرعه کشت و پس از چهار نسل بررسی و ارزیابی صفات زراعی جهشیافته، 47 موتانت زودرس گزینش شدند. موتانتهای گزینش شده در آزمایشات مقدماتی و نهائی عملکرد در لرستان مورد ارزیابی قرار گرفتند که در نهایت موتانت M.7 با توجه به زودرسی و عملکرد مطلوب انتخاب شد. این موتانت با 110 روز طول دوره رشد و عملکرد 3300 کیلوگرم در هکتار، 15 روز زودرستر از رقم شاهد کلارک با عملکرد 3279 کیلوگرم در هکتار بود. همچنین عملکرد آن 500 کیلوگرم در هکتار بیشتر از عملکرد رقم زودرس TMS با طول دوره رشد 108 روز بود. آزمایشات تکمیلی نشان داد که موتانت M.7 متحمل به شرایط کمآبی و مقاوم به بیماری پوسیدگی ساقه و ریشه فیتوفترائی است. این موتانت در سال 1394 توسط کمیته معرفی رقم با نام کوثر نامگذاری شد.
