پویایی اثر فینتکها بر رشد اقتصادی در ایران
نویسندگان
1 استادیار گروه بانکداری و نهادهای پولی، پژوهشکده پولی و بانکی، تهران، ایران
doi
10.22054/ijer.2025.80704.1290چکیده
امروزه اهمیت حضور و ظهور فینتکها بهخصوص فینتکهای فعال در حوزه مالی بر کسی پوشیده نیست. اهمیت این موضوع تا بدانجا است که دامنه گستردهای از مطالعات اخیر بر عملکرد فینتکها و رابطه آنها با اقتصاد کلان در سطح بینالملل متمرکز شده است. تجربیات بینالملل بیانگر این است که فینتکها با گسترش دسترسی به خدمات مالی، کمک بزرگی به بهبود رشد اقتصادی و کنترل تورم داشتهاند. در ایران نیز بیش از ۵۰ شرکت فعال فینتکی وجود دارند که در بخشهای مختلف مدل کسبوکار بانکها وارد شدهاند. بنابراین حضور آنها میتواند عملکرد اقتصاد کلان را تحت تأثیر قرار دهد. یکی از دغدغههای اصلی سیاستگذاران اقتصادی، در سالهای اخیر، دستیابی به بهبود رشد اقتصادی بوده است. چند سؤال اساسی مطرح است. اول، ظهور و حضور فینتکها چگونه میتواند رشد اقتصادی را تحت تأثیر قرار دهد؟ دوم، آیا اثر فینتکها بر رشد اقتصادی در آستانههای مختلف متغیرهای تورم، نقدینگی، نرخ ارز و شاخص قیمت سهام متفاوت است؟ در این مقاله با بهرهمندی از دادههای سریزمانی در دوره ۱۳۷۰-۱۴۰1 و بهرهمندی از روش خودرگرسیونی با وقفه توزیعی، پویایی اثر فینتکها بر رشد اقتصادی بررسی شده است. سپس با بهکارگیری روش رگرسیون آستانهای، اثر فینتکها در آستانههای مختلف تورم، نقدینگی، نرخ ارز و شاخص قیمت سهام بررسی شده است. نتایج حاصل از روش خودرگرسیونی با وقفه توزیعی بیانگر اثر مثبت آن بر رشد اقتصادی است. نتایج حاصل از روش رگرسیون آستانهای، بیانگر اثر متفاوت فینتکها بر رشد اقتصادی در آستانههای مختلف متغیرهای کلان مورد نظر است.