بررسی الگوی عدم تعادل تلاش-پاداش و تقاضا-کنترل-حمایت در بروز علایم روانتنی
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد روانشناسی صنعتی و سازمانی، دانشگاه شهید چمران اهواز. ایران.
2 استادیار گروه روان شناسی دانشگاه پیام نور،تهران،ایران
3 دانشجوی دکتری روانشناسی دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
4 دانشیار گروه روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز. ایران.
5 استادیار گروه روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز. ایران.
doi
چکیده
مقدمه: با توجه به اینکه در محیطهای کاری میزان استرس شغلی و بهتبع آن میزان بیماریهای ناشی از استرس بسیار افزایش یافته است، بنابراین پژوهش حاضر نقش دو الگوی عدم تعادل تلاش ـ پاداش و تقاضا ـ کنترل ـ حمایت را در بروز علائم روانتنی در کارکنان یک شرکت در اهواز مورد بررسی قرار داده است. روش: جامعه آماری پژوهش شامل کارکنان یک شرکت در اهواز بودند که در سال 1392 در این شرکت مشغول بکار بودند که از میان آنها 202 نفر به روش تصادفی ساده بهعنوان نمونه انتخاب شدند و به مقیاس عـدم تـوازن تـلاش ـ پـاداش، پرسشنامه محتوای شغل و پرسشنامه بروز علائم روانتنی در محیط غیربالینی پاسخ دادند. ارزیابی الگوی پیشنهادی با استفاده از روش الگویابی معادلات ساختاری (SEM) و با استفاده از نرمافزارهای SPSS ویراست 18 و AMOS ویراست 18 انجام گرفت. جهت آزمودن اثرهای واسطهای در الگوی پیشنهادی نیز از روش بوت استراپ استفاده شد. یافتهها: یافتههای پژوهش نشاندهنده برازش نسبتاً خوب الگوهای پیشنهادی با دادهها بود. همچنین نقش میانجیگر تعهد افراطی در الگوی عدم تعادل تلاش ـ پاداش و حمایت اجتماعی در الگوی تقاضا ـ کنترل ـ حمایت در بروز علائم روانتنی مورد تأیید قرار گرفت. نتیجهگیری: با توجه به نتایج، متغیرهای بهکاررفته در این پژوهش و بهویژه متغیرهایی که دارای نقش میانجی بودند باید در برنامهریزی و سیاستگذاریهای سازمانی، جهت کاهش بیماریهای شغلی و افزایش سلامت کارکنان، مورد توجه قرار گیرند.