مدل چندهدفه یکپارچه برای انتخاب سبد پروژه‌ها و برنامه‌ریزی اقدامات پاسخ به ریسک

نویسندگان

1 استادیار، دانشگاه قم.

2 کارشناسی ارشد، دانشگاه قم.

doi
چکیده

     انتخاب سبد پروژه‌ای که از نظر ریسک متوازن باشد و انتخاب اقداماتی برای کاهش ریسک پروژه‌ها، مسائلی هستند که به ­طور جداگانه مورد­توجه پژوهشگران بوده‌اند. در این پژوهش، یک مدل ریاضی یکپارچه برای دو مسئله بالا ارائه شده است. وضعیتی مورد­توجه است که در مرحله انتخاب سبد پروژه، برخی از پروژه‌های پیشنهادی با ریسک ­هایی مواجه هستند و می‌توان اقداماتی را برای کاهش این ریسک‌ها برنامه‌ریزی کرد. با توجه به اینکه انجام این پاسخ‌ها مستلزم صرف منابع است و اجرای آن‌ها ریسک سبد پروژه را تغییر می‌دهد، ضروری است انتخاب پاسخ‌ها و تأثیر آن‌ها بر ریسک سبد پروژه در همان مرحله انتخاب پروژه مد­نظر قرار گیرد. یک مدل ریاضی دو­هدفه پیشنهاد شده است که هدف اول آن حداکثرسازی سود ناشی از پروژه‌های منتخب و هدف دوم آن کمینه ­کردن ریسک سبد پروژه است. شاخص اندازه‌گیری ریسک سبد، واریانس سود آن است. با یک مثال عددی، نحوه کاربرد مدل و تفاوت رویکردهای یکپارچه و غیریکپارچه، نشان داده شده و برای حل مدل، از الگوریتم ژنتیک مرتب‌سازی نامغلوب (NSGA-II) استفاده شده است.