فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بروز پدیده ریزگرد در نتیجه تغییرات زیست محیطی از جمله کاهش بارندگی و خشک شدن تالاب‌ها از حدود دو دهه پیش در کشور آغاز و هر سال در حال افزایش است. هم‌زمان با وقوع پدیده ریزگرد، احتمال انتقال عوامل بیماری‌زا بر محصولات مختلف از جمله خرما و ایجاد خسارت و در نتیجه کاهش کیفیت و بازارپسندی این محصول وجود دارد. این مسئله خصوصاً در رقم تجاری و صادراتی خرمای مجول اهمیت ویژه‌ای دارد. طی سال‌های 94-1392 از مراحل مختلف رشدی میوه خرمای مجول‌ شامل خلال، خارک، رطب و خرمای آلوده به ریزگرد، نمونه‌برداری و در محیط کشت سیب‌زمینی، دکستروز و آگار (PDA) کشت داده شد. پس از بررسی نمونه‌ها، فراوانی نسبی غالب‌ترین قارچ‌های عامل پوسیدگی در خرما تعیین شدند. قارچ‌های Alternaria alternata، Aspergillus niger،A. phoenicis ، Fusarium sp.، Helminthosporium sp.وRhizopus stolonifer از میوه‌های آلوده به ریزگرد، به عنوان عوامل پوسیدگی قارچی جداسازی و شناسایی شدند. نتایج نشان داد که با نشستن گرد و غبار بر روی میوه‌های خرما در نخلستان‌ها در شرایط نسبتاً مرطوب، شدت خسارت پوسیدگی به مقدار 8/53 درصد و ریزش به مقدار 13/43 درصد افزایش یافت. میزان پوسیدگی میوه متأثر از این پدیده طی مرحله رطب و اوایل مرحله رسیدن میوه بیشتر از مراحل انتهایی رشد میوه بود. بنابراین توصیه می‌شود که پوشش دهی خوشه‌ها قبل از تبدیل خارک به رطب صورت گیرد تا میوه‌های خرما از حمله قارچ‌های عامل پوسیدگی و آلودگی به گرد و غبار مصون باقی بمانند.