غیرمتحرک کردن روی (Zn) در دو خاک آلوده به روی
نویسندگان
1 دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز
2 دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز
3 دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز
4 دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز
doi
چکیده
استفاده از غیرمتحرک کنندهها یکی از روشهای مؤثر برای کاهش اثرات زیانآور فلزات سنگین در خاک است. در پژوهش حاضر کارایی این روش برای کاهش میزان Zn محلول و قابلاستخراج با DTPA دو خاک قلیایی و اسیدی آلوده به Zn (200 میلیگرم Znبر کیلوگرم خاک از منبع سولفات روی و دو هفته نگهداری در دمای C° 5/0±25 در اینکوباتور) مورد بررسی قرار گرفت. دو خاک قلیایی و اسیدی آلوده به Zn در دو شرایط رطوبتی ظرفیت مزرعه و غرقاب (با و بدون 50 گرم کود گاوی بر کیلوگرم خاک) قرار گرفته و به مدت یک ماه در اینکوباتور نگهداری شدند. نتایج نشان داد که تیمار غرقاب با مصرف کود گاوی، بیشترین کاهش را در Zn محلول و قابل استخراج با DTPA خاک قلیایی (به ترتیب 97 و 75 درصد) و اسیدی (به ترتیب 85 و 78 درصد) سبب شد. برای بررسی اثر مواد فسفاتی، پنج گرم فسفر بر هر کیلوگرم خاک از منابع مونوکلسیم فسفات، تریکلسیم فسفات، پتاسیم مونوهیدروژن فسفات، پتاسیم دیهیدروژن فسفات و اسید فسفریک به خاک اسیدی آلوده اضافه گردید. نتایج نشان داد که Zn محلول در تیمار پتاسیم مونوهیدروژن فسفات 88 درصد و Zn قابلاستخراج با DTPA در تیمار تریکلسیم فسفات 5/12 درصد کاهش یافتند. در آزمایشی دیگر، افزودن 10 گرم کربنات کلسیم بر کیلوگرم خاک اسیدی آلوده شده، سبب کاهش Zn محلول به میزان 97 درصد و قابلاستخراج با DTPA به میزان 43 درصد گردید.