فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بعد فرکتالی (Dm) توزیع ذرات خاک (<2mm) به عنوان ابزار مناسبی جهت تخمین خصوصیات مرتبط با بافت خاک معرفی شدهاست. هدف از این تحقیق بررسی ارتباط بین Dm با برخی خصوصیات فیزیکی نظیر اجزاء بافت (شن، سیلت و رس)، تخلخل و هدایت هیدرولیکی موثر (Ke) خاک می‌باشد. بدین منظور 36 سری خاک با خصوصیات متفاوت از منطقه شمال‌غرب ایران انتخاب و نمونه‌برداری شد. توزیع اندازه ذرات در بخش سیلت و رس به روش هیدرومتری و در بخش شن به روش الک کردن تعیین و Dm با استفاده از مدل بیرد و همکاران محاسبه گردید. موادآلی به روش اکسایش تر و تخلخل کل خاک به روش توزین اندازه­گیری گردید. هدایت هیدرولیکی موثر خاک با استفاده از باران سازی با فلوم شیب‌پذیر به ابعاد 0/1×5/0 متر در شیب 9% و در سه شدت بارندگی 20، 37 و 47 میلی‌متر بر ساعت تعیین گردید. تجزیه آماری نتایج نشان داد که Dm همبستگی مثبت و معنی‏داری با مقادیر رس (**963/0)،  سیلت (**371/0) و تخلخل کل (**642/0) و همبستگی منفی و معنی‏داری با درصد شن (**748/0) و میانگین هندسی قطر ذرات (**814/0) خاک داشته است. بنابراین Dm می‌تواند در شبیه‏سازی اجزاء بافت و کلاس بافت خاک کاربرد داشته باشد. همبستگی بالای Dm با تخلخل خاک نیز گویای آن است که مقادیر بزرگ‏تر Dm با خود تشابهی بیشتر توزیع اندازه منافذ خاک، در ارتباط می‏باشد.