اختیارات قانونی پلیس در کاربرد سلاح گرم (مطالعۀ تطبیقی سیاست جنایی ایران و انگلستان)
نویسندگان
1 عضو هیئت علمی دانشگاه علوم انتظامی امین
doi
چکیده
رویههای قانونی و اجرایی استفاده از سلاح گرم توسط پلیس، یکی از موضوعات بحثبرانگیز مطالعات حقوق بشری است. پلیس انگلستان در زمینۀ تعدیل تیراندازیهای پلیسی تجارب مطلوبی دارد که به نظر میرسد مطالعۀ آنها میتواند برای پلیس ایران نیز مفید باشد. نوشتۀ پیش رو با رویکردی تطبیقی میکوشد تا سیاست جنایی نظام حقوقی ایران و انگلستان را دربارۀ حمل سلاح گرم و کاربرد آن در مأموریتهای پلیسی بررسی نماید. اغلب مأموران پلیس ایران در جریان اقدامات روزانه، سلاح گرم حمل میکنند و در 12 مورد مذکور در قانونِ به کارگیری سلاح در موارد ضروری مصوب 1373 با رعایت شرط ضرورت میتوانند از آن استفاده کنند. در انگلستان، عموم مأموران پلیس سلاح گرم حمل نمیکنند و موارد کاربرد آن را انجمن افسران ارشد پلیس تعیین میکند. بر اساس مقررات جاری انگلستان، مأموران پلیس فقط زمانی میتوانند از سلاح گرم استفاده کنند که جان مأمور یا شهروند بیگناه در معرض خطر فوری باشد. در این صورت، آنها باید از فرماندۀ ارشد اجازۀ تیراندازی بگیرند، مگر اینکه کسب اجازه موجب تشدید خطرات جانی شود. برای کاهش تیراندازیهای غیر مجاز در پلیس ایران ضروری است مأموریتهای پلیسی بدون حمل سلاح گرم انجام شود و فقط در برخی استانهایی که حوادث تروریستی و حملۀ مسلّحانه به مأموران سابقه دارد، مأموران به سلاح گرم تجهیز شوند. در خصوص موارد کاربرد سلاح گرم ضروری است فقط برای حفظ جان مأمور یا شهروند دیگر از سلاح گرم استفاده شود و برای کشف جرم و دستگیری متهم از سلاح گرم استفاده نشود