فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف پژوهش‌ حاضر اصلاح الگوی جاذبه مرزی تصادفی با اضافه کردن متغیرهای روابط سیاستی، بحران و تحریم اقتصادی با استفاده از تکنیک منطق فازی و شباهت اقتصادی بین کشورها به منظور ممکن نمودن ارزیابی دقیق‌تری از کارایی و پتانسیل صادرات ایران است. داده‌های مورد نیاز از 41 کشور اصلی واردکننده‌ی محصول کشمش ایران در بازه زمانی 2001 تا 2022 جمع‌آوری شده است. نتایج به دست آمده مدل اصلاح شده انحرافات کمتر در انتخاب بازارهای هدف صادرات کشمش را نشان می‌دهد. با در نظر گرفتن بازار روسیه به عنوان نمونه‌ای از هدف صادراتی کشمش ایران، الگوی اصلاح‌شده، با لحاظ کردن تحریم‌ها و روابط سیاسی، عملکرد بهتری نسبت به الگوی معمولی داشته است. در این الگو، میانگین کارایی به 62 درصد افزایش و شکاف صادراتی به 10 میلیون دلار کاهش یافته است، در حالی که در الگوی معمولی این مقادیر به ترتیب 51 درصد و 16 میلیون دلار بوده‌اند. این پژوهش با در نظر گرفتن متغیرهای سیاسی و تحریم‌ها، تصویری دقیق‌تر از کارایی صادرات کشمش ارائه می‌دهد و شکاف صادراتی را بهتر شناسایی می‌کند. مدل‌های تجاری باید فراتر از ملاحظات صرفاً اقتصادی باشند و روابط سیاسی و واقعیت‌های بازار را لحاظ کنند تا انتخاب بازارهای هدف مؤثرتر واقع شود.