تحلیل و بازبینی ارتباط درآمدها و مخارج بخش گردشگری با رشد اقتصادی: شواهدی جدید از علیت پنلی در کشورهای خاورمیانه و شمال آفریقا
نویسندگان
1 استاد اقتصاد گروه اقتصاد دانشگاه اصفهان
2 دانشجوی دکتری گروه اقتصاد دانشگاه اصفهان
3 دانشیار اقتصاد گروه اقتصاد دانشگاه اصفهان
doi
10.22034/jtd.2018.81138چکیده
چکیده:گردشگری بهعنوان یک منبع مهم مبادله ارز در سطح بینالمللی شناختهشده که میتواند منابع مالی جهت رشد اقتصادی در کشورها را تأمین کند. درآمدهای گردشگری نمونهای از موارد جایگزین صادرات است که میتواند باعث بهبود در تعادل تراز پرداختها، افزایش اشتغال و درنهایت رشد اقتصادی شود. در این راستا این مطالعه به بررسی ارتباط و رابطه علیت بین درآمدها و مخارج گردشگری با رشد اقتصادی در کشورهای منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا (MENA) طی دوره (2015-1995) با استفاده از رهیافت دادههای تابلویی میپردازد. بدین منظور در این مطالعه یک رویکرد جدید برای فرضیه گردشگری منجر به رشد، ارائه شده و روابط علی بین گردشگری و رشد اقتصادی در قالب چهار فرضیه رشد، حفاظت، بازخورد و بیطرفی طبقهبندی میشود. این طبقهبندی جدید باعث میشود رابطه علت و معلولی متفاوت موجود بین گردشگری و رشد اقتصادی در هر کشور بهطور خاص توضیح داده شود. نتایج این مطالعه نشان داد که علیرغم رابطه علیت دوطرفه بین گردشگری و رشد اقتصادی (تأیید فرضیه بازخورد) برای مجموعه کشورها، اما برای هریک از کشورها، جهتگیری علیت بین گردشگری و رشد اقتصادی، بسته به وضعیت کشور و شاخص گردشگری استفاده شده متفاوت است. همچنین نتایج این مطالعه نشان داد که ارتباط مثبت بین درآمدها و مخارج گردشگری با رشد اقتصادی در کشورهای موردمطالعه وجود دارد.