تحلیل اثر کسری بودجه، کسری تجاری و شکاف پسانداز بر رفاه اقتصادی در ایران
نویسندگان
1 دانشآموخته کارشناسی ارشد اقتصاد، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران
2 دانشیار گروه اقتصاد انرژی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران
3 دانشجوی دکتری علوم اقتصادی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران.
doi
10.30465/jnet.2025.51019.2177چکیده
تحلیل اثر کسری بودجه، کسری تجاری و شکاف پسانداز و سرمایهگذاری بر رفاه اقتصادی در ایران، مسئلهای کلیدی در فهم چالشهای اقتصادی این کشور است. این تحقیق با استفاده از مدل خودرگرسیونی با وقفههای توزیعی به بررسی این موضوع در اقتصاد ایران طی سالهای 1350 تا 1402 میپردازد. معیار رفاه اقتصادی در این مطالعه، شاخص ترکیبی رفاه است. نتایج کوتاهمدت نشان میدهد که نسبت کسری بودجه به تولید و نسبت کسری تجاری به تولید به ترتیب آثار منفی بر رفاه دارند. همچنین، نسبت شکاف پسانداز و سرمایهگذاری به تولید به طور مثبت بر رفاه تأثیر میگذارد. تورم و درآمد سرانه نیز به ترتیب تأثیرات منفی و مثبت بر رفاه دارند. از منظر اندازه، اثر نامطلوب کسری بودجه بزرگتر از اثر نامطلوب کسری تجاری است و اثر اولی نسبت به اثر مثبت شکاف پسانداز به تولید نیز غالب است. اما فارغ از مطلوب یا غیر مطلوب بودن، اندازه اثر کسری تجاری و کسری بودجه، بزرگتر از اندازه اثر شکاف پسانداز و سرمایهگذاری است. در بلندمدت نیز، نتایج مشابهی مشاهده میشود، با این تفاوت که اثر مثبت شکاف پسانداز و سرمایهگذاری از اثر نامطلوب کسری بودجه پیشی میگیرد ولی همچنان از مجموع اثرات کسری بودجه و تجاری، کمتر است. این یافتهها ...
