بررسی اثر توسعه مالی بر نابرابری درآمدی در کشورهای توسعهیافته و کمترتوسعهیافته از نظر مالی
نویسندگان
1 استادیار گروه اقتصاد دانشگاه بجنورد، بجنورد، ایران
2 کارشناس ارشد اقتصاد، دانشگاه بجنورد، بجنورد، ایران،
3 استادیار گروه اقتصاد، دانشگاه بجنورد، بجنورد، ایران
doi
10.30465/jnet.2025.50299.2165چکیده
یکی از مهمترین عوامل مؤثر بر نابرابری درآمدی، توسعه و گسترش بخش مالی است. هدف اصلی مطالعه حاضر، بررسی اثر توسعه مالی بر نابرابری درآمدی در کشورهای منتخب توسعهیافته و کمترتوسعهیافته از نظر مالی، طی دوره زمانی 1998 تا 2021 میباشد. ابتدا شاخص ترکیبی توسعه مالی به روش تجزیه به مؤلفههای اصلی (PCA) مورد محاسبه قرار گرفته و سپس مدل به روش حداقل مربعات تعمیمیافته (GLS) برآورد شد. نتایج حاکی از آن است که توسعه مالی بر ضریب جینی (شاخص نابرابری درآمدی) در کشورهای توسعهیافته اثر معنی داری نداشته اما در کشورهای کمترتوسعهیافته، وجود رابطه U شکل معکوس بین توسعه مالی و نابرابری درآمدی تأیید شده که مطابق با نظریه U معکوس گرینوود و جوانوویچ (1990) میباشد. همچنین تولید ناخالص داخلی واقعی سرانه در هر دو گروه کشورها، اثر منفی و معنی داری بر ضریب جینی داشته است (باعث کاهش نابرابری درآمدی شده است). همچنین تأثیر تجارت خارجی بر ضریب جینی در کشورهای توسعهیافته مثبت و معنی دار بوده (افزایش نابرابری درآمدی) درحالیکه در کشورهای کمترتوسعهیافته تأثیر منفی و معنی دار داشته است (کاهش نابرابری درآمدی). همچنین نرخ تورم در کشورهای توسعهیافته تأثیر مثبت و معنی دار بر ضریب جینی داشته، درحالیکه در کشورهای کمترتوسعهیافته، تأثیر معنی داری نداشته است. طبقهبندی JEL: O16, O15, D33, C23.