عملکرد خردل هندی (Brassica juncea L.) در پاسخ به اسید سالسیلیک و کلوپیرالید در شرایط دیم و آبیاری تکمیلی

نویسندگان

1 بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان شرقی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تبریز، ایران

2 گروه اکوفیزیولوژی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

3 دانشجوی دکتری اکولوژی گیاهان زراعی، گروه اکوفیزیولوژی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز ، تبریز، ایران

4 موسسه تحقیقات کشاورزی دیم کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مراغه، ایران

doi
10.22092/idaj.2021.354835.338
چکیده

به منظور ارزیابی اثر اسید سالیسیلیک بر عملکرد و اجزای عملکرد خردل هندی در شرایط آبیاری و عدم آبیاری و دزهای مختلف علف‌کش کلوپیرالید، آزمایشی مزرعه‌ای به صورت کرت‌های دوبار خرد شده بر پایه بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در مرکز تحقیقات کشاورزی استان آذربایجان شرقی در سال‌های 1398 و 1399 اجرا شد. سطوح آبیاری (عدم آبیاری و آبیاری تکمیلی) در کرت‌های اصلی، سطوح اسید سالیسیلیک (شاهد عدم مصرف اسید سالیسیلیک، پیش‌تیمار بذرهای خردل هندی با اسید سالیسیلیک و محلول پاشی با اسید سالیسیلیک سه روز قبل از کاربرد علف‌کش) در کرت‌های فرعی و سطوح کلوپیرالید ((صفر (شاهد عاری از علف‌هرز)، صفر (شاهد آلوده به علف‌هرز)، 4/0، 8/0 و 6/1 لیتر در هکتار)) در کرت‌های فرعی فرعی در نظر گرفته شدند. نتایج نشان داد کاربرد 4/0 لیتر در هکتار علف‌کش کلوپیرالید در شرایط عدم آبیاری، بیشترین تعداد خورجین در بوته، تعداد دانه در خورجین، وزن هزار دانه و عملکرد دانه خردل هندی را باعث شد و از این نظر با شاهد عاری از علف‌هرز تفاوت آماری معنی‌داری نداشت. بیشترین کاهش در تعداد خورجین در بوته، تعداد دانه در خورجین، وزن هزار دانه و عملکرد دانه این گیاه زراعی مربوط به گیاهان تیمار شده با کلوپیرالید 6/1 لیتر در هکتار و شاهد آلوده به علف‌هرز در شرایط آبیاری تکمیلی است. پیش‌تیمار بذور با اسید سالیسیلیک، اثرات منفی علف‌کش کلوپیرالید در گیاهان خردل هندی رشد یافته از این بذور را کاهش داد و باعث افزایش تعداد خورجین در بوته، تعداد دانه در خورجین، وزن هزار دانه، عملکرد بیولوژیک، عملکرد دانه و شاخص برداشت گردید. پیش‌تیمار بذور خردل هندی با اسید سالیسیلیک و کاربرد 4/0 لیتر در هکتار کلوپیرالید برای کنترل علف‌های‌هرز در شرایط عدم آبیاری، می‌تواند باعث بهبود عملکرد خردل هندی شود.