ارزیابی کیفیّت ترجمۀ کُردی قرآن کریم توسّط هَژار موکریانی بر اساس گرایشهای ریخت‌شکنانۀ آنتوان بِرمَن

نویسندگان

1 دکترای زبان و ادبیات عربی، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران

2 دانشجوی دکترای آموزش زبان فرانسه، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

doi
10.22067/rltf.2021.70836.1013
چکیده

در میان نظریه‌پردازان معاصر در زمینۀ ترجمه‌شناسی، آنتوان بِرمَن مبدأگرا که آثار وی سبب ایجاد تحوّلاتی در مطالعات ترجمه شده و اساسی را برای نقد ترجمه بنیان نهاده است، سیزده اصل را برمی‌شمرَد که مترجم در صورت اعمال آنها در ترجمه، از متن مبدأ فاصله می‌گیرد. در میان متون ترجمه شده، قرآن کریم از دیرباز مرکز اهتمام مترجمان بوده و به دلیل تفاوت‌های زبانی موجود میان زبان قرآن و زبانهای مقصد، در کُنش ترجمه همواره انحرافات معنایی و ساختاری روی می-دهد. یکی از ترجمه‌های ارائه شده از قرآن کریم، ترجمۀ کُردی هَژار است که در آن، سبک ترجمۀ آزاد را در انتقال معنا به مخاطب برگزیده است و از این رویکرد، امکان انطباق‌پذیری نظریۀ ریخت‌شکنانۀ آنتوان برمن بر ترجمۀ وی به صورت چشمگیری وجود دارد. از آنجا که تاکنون جستار مستقلّی به بررسی ترجمۀ کُردی هَژار از قرآن و نیز واکاوی میزان انطباق‌پذیری نظریۀ ریخت‌شکنانه بر این ترجمه نپرداخته است لذا نگارندگان در پژوهش حاضر برآن‌اند تا با رویکری توصیفی ـ تحلیلی و با استفاده از یازده مورد از موارد سیستم تحریف از متن بِرمَن به نقد و بررسی ترجمۀ کُردی قرآن کریم اثر هژار موکریانی بپردازند و در هر مورد با ذکر مثال، تحریف ایجاد شده را تبیین نموده و نشان دهند که متن مقصد تا چه حد از متن مبدأ فاصله گرفته و این انحرافات تا چه حد معنا و مفهوم را دستخوش تغییر قرار داده است. نتایج برآمده از پژوهش بیانگر آن است که یازده مورد ذکر شده به صورت قابل ملاحظه‌ای در ترجمۀ هژار رخ مینماید