بررسی تحلیلی نظریه «گرایش‌های ریخت‌شکنانه» آنتوان برمن در گلستان سعدی با استناد به ترجمه فرانسوی شارل دفرمری

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات تهران، ایران

2 واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.22067/rltf.v1i2.80164
چکیده

 هدف مقاله‌ پیش‌ رو، تحلیل و بررسی کاربست نظریه‌ «گرایش ‌های ریخت ‌شکنانه» آنتوان برمن (۱۹۹۱-۱۹۴۲) ترجمه ‌شناس فرانسوی در ترجمه باب هشتم گلستان سعدی از شارل دفرمری (١٨٨٣-١٨۲۲) است. درواقع این مقاله، به بررسی تقابل میان زبان مبدأ (فارسی) و زبان مقصد (فرانسه) در چارچوب گرایش ‌های برمن می‌پردازد و خطاها و تغییراتی را نشان می‌دهد که توازن آن ‌ها در وفاداری و آزادی مترجم تحقق می‌یابد. تضادها و شباهت ‌های واژگانی در متن اصلی و متن ترجمه‌ شده در مطالعه ترجمه‌ دفرمری به‌گونه‌ای ظاهر می‌شوند که کاربست نظریه برمن به ما می‌آموزد افزون بر پایبندی به متن مبدأ، لازم است به شکل و معنای زبان مقصد توجه داشت. تلاش خواهیم کرد با تکیه ‌بر دیدگاه گفتارمحور برمن: گفتار سنت ‌محور، گفتار هدف ‌محور و گفتار تجربه ‌محور به آسیب‌شناسی ترجمه گلستان بپردازیم و نشان دهیم که ابهامات و تناقضات در ترجمه ورسیون دفرمری نشأت گرفته از عدم درک صحیح او از پندها و حکایات اخلاقی-معنوی سعدی است.