شش نکتۀ رازگشایِ اولیه برای فهم آنتوان بِرمَن

نویسندگان

1 دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

doi
10.22067/rltf.v1i2.84240
چکیده

این مقاله که با هدفِ «رازگشایی» یا بهتر بگوییم ابهام‌ زدایی دربارۀ آراء و عقایدِ آنتوان برمن، نظریه ­پرداز صاحب ­نامِ معاصر فرانسوی، درزمینۀ دانش نوپای ترجمه ­شناسی نوشته شده است، قصد دارد تا خواننده را با شیوۀ درستِ خوانش و دریافتِ بهترِ آثار و اندیشۀ او یاری کند. نگارنده که سال ‌های زیادی را وقفِ «فهمِ» جانِ آثار او کرده است، بر این باور است که خواننده بدون تأویل و تفسیرهای «رازگشا»، که در این گفتار فعلاً به شش مورد آن بسنده شده است، در رویارویی با آثار این اندیشمندِ ترجمه گرفتار یک دریافت سطحی می‌شود و آنچه را که منظورِ نظرِ برمن بوده است، حاصل نخواهد کرد. خام خیالی است اگر گمان کنیم آنتوان برمن شیوه­ نامه­ای مدوّن برای ترجمه به مترجم ارائه می‌دهد تا یک اثر را از زبانی به زبانِ دیگر برگرداند.از این روگاهی با توجیهاتی از سوی خوانندۀ این آثار روبرو می ‌شویم که با این رویکرد حاصلی جز ناکامی نخواهد داشت. فهم دنیای پررمز و راز و لا یه ‌لایۀ آنتوان برمن نیاز به دانستنِ جانِ جانِ تفکر او دارد. به همین منظور این مقاله ضمنِ استناد به سخن معاصرین و کسانی که او را نقد و تأویل کرده‌اند، شش کلیدِ «رازگشا» به خواننده ارائه می‌دهد تا با مطالعه و تطبیق این نکات بتواند به درکِ درست‌ تری از آثار او برسد. این شش نکته به‌صورت فشرده عبارتند از: 1- تکیه بر یک طرح کلی یا (پروژه)؛ 2- استعاری بودن زبان برمن؛ 3- فیلسوف بودن برمن؛ 4- باور به مُقطع و تکه‌تکه بودن زبان؛ 5- داشتنِ روحیۀ رمانتیک؛ 6- داشتن دغدغه مذهبی. بی‌شک، ورود به دنیای برمن به دانستنِ این شش نکته خلاصه نمی‌شود و به شناختِ عناصر دیگری نیز نیازمند است که می‌تواند موضوع مقالاتِ مکملِ دیگری باشد.