اثرات فنی و اقتصادی عرض بستر بر عملکرد و اجزای عملکرد لوبیا در روش کاشت روی بستر غیردائم
نویسندگان
1 استادیار، بخش تحقیقات ماشینهای کشاورزی و مکانیزاسیون، مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
2 استادیار بخش فنی و مهندسی کشاورزی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان مرکزی ، سازمان تحقیقات و آموزش کشاورزی. اراک، ایران
3 استادیار، بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مرکزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اراک، ایران
4 مربی پژوهشی بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مرکزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اراک، ایران
5 استادیار بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مرکزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اراک، ایران
doi
10.22092/amsr.2025.368798.1514چکیده
به منظور بررسی تأثیر عرض بستر، بر عملکرد و اجزای عملکرد لوبیا، آزمایشی به صورت کرتهای خرد شده در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی در سه تکرار در سالهای زراعی 1402-1401 و 1403-1402، در ایستگاه تحقیقات لوبیای خمین اجرا شد. عاملهای اصلی آزمایش عبارت بودند از: کاشت بر روی بستر با عرض 80 سانتیمتر (P1) ،کاشت روی بستر با عرض 30 سانتیمتر (P2) و کاشت مسطح (P3). عاملهای فرعی عبارت بودند از: لاین 492، تیپ یک و ایستاده (v1)، رقم کوشا، تیپ دو و نیمهرونده (v2) و رقم صالح، تیپ سه و رونده (v3). ظرفیت مؤثر مزرعهای کارنده (هکتار در ساعت)، عملکرد بیولوژیک و دانه خشک (کیلوگرم در هکتار)، وزن 100 دانه (گرم)، تعداد دانه در غلاف و شاخص برداشت اندازهگیری شد. نتایج بررسیها نشان داد، بیشترین عملکرد دانه در روش کاشت روی بستر با عرض 30 و 80 سانتیمتر، به ترتیب با مقادیر 2349 و 2261 کیلوگرم در هکتار، به دست میآید. کمترین عملکرد در روش مسطح (مرسوم)، با مقدار 1489 کیلو گرم در هکتار به دست آمد که اختلاف آن با دو تیمار دیگر در سطح آماری 5 درصد معنیدار است. در هر سه تیپ ایستاده، رونده و نیمهرونده، بیشترین عملکرد مربوط به روش کاشت روی بستر بود. تحلیل اقتصادی تیمارها نشان داد که روش کاشت روی بسترهای با عرض 30 و 80 سانتیمتر، اقتصادیترین روش کاشت است. مقدار نوارتیپ مصرفی در روش مسطح و دو تیمار روی بستر، به ترتیب 20000 و 13500 متر در هکتار بود. با توجه به مزایای کاشت روی بستر، کشت مسطح (روش متداول) در لوبیا، توصیه نمیشود.
