مطالعهای در فقر چندبعدی و سهم بعدها در استانهای ایران
نویسندگان
1 دانشیار، گروه آمار، دانشکده آمار، ریاضی و رایانه، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
2 دکتری آمار، گروه آمار، دانشکده آمار، ریاضی و رایانه، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
doi
10.22054/ijer.2022.65481.1067چکیده
اکثر کشورهای جهان، فقر را به عنوان کمبود یا نبود درأمد تعریف میکنند. با این حال، افراد فقیر تجربه خود از فقر را بسیار گستردهتر میدانند. فردی که فقیر است ممکن است بهطور همزمان از چندین عامل محرومیت رنج ببرد. ازاینرو، تمرکز بر یک عامل به تنهایی، مانند درآمد، برای درک ماهیت واقعی فقر کافی نیست. در ایران مطالعههای متعددی در اندازهگیری فقر چندبعدی انجام شده است ولی بیشتر آنها از دادههای طرح هزینه و درآمد خانوار که محاسبه نماگرهای مرتبط با فقر چندبعدی را محدود میکند، استفاده کردهاند. هدف این مطالعه محاسبه و اندازهگیری فقر چندبعدی و سهم هر یک از بعدها در فقر کلی در سطح استانهای ایران با استفاده از روش الکایر- فوستر است تا سیاستگذاران را در امر فقرزدایی یاری رساند. در این مطالعه از دادههای طرح آمارگیری شاخصهای چندگانه جمعیت و سلامت (MIDHS) سال 1394 که شامل 33013 خانوار بوده و امکان محاسبه نماگرهای بیشتری را فراهم میکند، استفاده شده است. نتیجهها نشان میدهند که علاوه بر استانهای خوزستان و قم، شاخص فقر چندبعدی (MPI) در استانهای واقع در مرزهای شرقی بیشتر بوده است، درحالیکه استانهای واقع در مرزهای شمالی، جنوبی و بخشی از غرب کشور فقر کمتری را تجربه کردهاند. سهم هر یک از بعدها در فقر کلی نیز نشان میدهدکه نوع محرومیتی که خانوارهای استانهای ایران در سال 1394 تجربه کردهاند، متفاوت بوده است.