واکاوی مسئله ازدواج و اعتبارسنجی یک راه‏حل

نویسندگان

1 استادیار جامعه‏شناسی، دانشگاه بوعلی‏سینا

2 دانشجوی دکتری جمعیت‏شناسی، دانشگاه تهران

3 استادیار جامعه‏شناسی، دانشگاه بوعلی‏سینا

doi
چکیده

در وضعیت کنونی جامعه ایران، پدیده ازدواج تحت‏تأثیر تحولات ساختاری و ارزشی جامعه از یکسو و شرایط بی‎سازمانی و ناهماهنگی خرده‎ نظام‎های اجتماعی از سوی دیگر، بعنوان یک مسئله اجتماعی نمود یافته است. با توجه به اهمیت موضوع و ساختار جوان جمعیتی ایران، این مقاله به بررسی نگرش و دیدگاه جوانان مجرد پیرامون ازدواج، ابعاد و جهات آسیب‏زای آن می‏پردازد. یافته‏ها نشان می‏دهد که حدود90 درصد جوانان معتقدند موقعیت ایده‏آل ازدواج برای پسران، بعد از اشتغال به‏ کار و دارا بودن شرایط مالی مناسب بوجود می‌آید، همچنین حدود نیمی از جوانان پاسخگو مناسب‏ترین موقعیت ازدواج برای دختران را بعد از اتمام تحصیلات دانشگاهی و کسب استقلال اقتصادی بیان نموده‏اند که در واقع بیانگر نوعی تغییر ارزشی در جامعه و ظهور نقش‎های اجتماعی جدید برای زنان می‏باشد. همچنین نتایج نشان داد که مدرنیزاسیون و ابعاد آن همراه با اعتقادات و ارزش‎های قومی فرهنگی از عوامل تعیین‏کننده نگرش‏ها و ایده‎آل‎های ازدواج جوانان می‏باشند. در خصوص تبدیل‎ شدن ازدواج به یک مسئله اجتماعی، جوانان بر این عقیده بوده‏اند که عوامل مختلفی مانند مشکل دستیابی جوانان پسر به فرصت‎های اقتصادی و نداشتن شغل دائم، پیدا نکردن فرد مناسب، نابرابری جنسیتی در فرایند ازدواج (نداشتن حق انتخاب همسر توسط دختران) و... زمینه‎ساز مسئله ازدواج شده است. با توجه به مسئله‏‎شدن ازدواج و آسیب‎های اجتماعی ناشی از آن، ازدواج موقت بعنوان یک راه‎حل برای برون رفت از این وضعیت پیشنهاد شده و مورد توجه قرار گرفته است. حال آنکه اعتبارسنجی این راه‎حل در میان جوانان نشان داد که ازدواج موقت بعنوان ‎حل مسئله، از اعتبار و پذیرش اجتماعی برخوردار نیست و با مخالفت شدید ارزشی جوانان همراه می‏باشد.