اثر آب‌پاشی روی یونجه قبل از بسته‌بندی بر تلفات کمی و کیفی علوفه بسته‌بندی شده (مطالعه موردی در استان فارس)

نویسندگان

1 استادیار بخش تحقیقات علوم دامی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز، ایران.

2 استادیار بخش تحقیقات علوم دامی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز، ایران.

3 مربی پژوهش بخش تحقیقات اقتصادی-اجتماعی و ترویجی؛ مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز، ایران.

4 استاد بخش تحقیقات فنی و مهندسی؛ مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز، ایران.

5 کارشناس ارشد؛ بخش تحقیقات فنی و مهندسی؛ مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز، ایران.

6 کارشناس بخش تحقیقات فنی و مهندسی؛ مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز، ایران.

7 کارشناس ارشد ایستگاه آموزش مرودشت، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز، ایران.

doi
10.22092/amsr.2023.362561.1455
چکیده

در این تحقیق، اثر مرطوب کردن لایۀ سطحی یونجه بر مقدار تلفات کمی و کیفی آن بررسی شد. پژوهش در قالب آزمایش یک بار خرد شده با 12 تیمار و سه تکرار به مدت دو سال (1399 تا 1401) اجرا شد. تیمارها شامل مقدار آب پاشش شده در چهار سطح 0، 250، 350 و 450 لیتر در هکتار به عنوان فاکتور اصلی و فاصلۀ‌ زمانی بین آب‌پاشی و بسته‌بندی علوفه در سه سطح بلافاصله، نیم ساعت و یک ساعت بعد از آب‌پاشی به عنوان فاکتور فرعی بود. تلفات کمی یونجه شامل تلفات در قسمت بردارنده و محفظۀ تراکم، تلفات حمل و نقل و تلفات کل و فاکتورهای کیفی علوفه شامل مادۀ خشک، پروتئین خام، چربی، مادۀ آلی، خاکستر، الیاف انحلال ­ناپذیر در پاک ­کنندۀ اسیدی، الیاف انحلال­ناپذیر در پاک­کنندۀ خنثی اندازه‌گیری و مقدار آفلاتوکسین بعد از شش ماه انبارمانی تعیین شد. نتایج بررسی­ها نشان داد که آب‌پاشی روی یونجه به مقدار 450 لیتر آب در هکتار نسبت به تیمار بدون آب‌پاشی (تیمار شاهد)، تلفات بردارنده بیلر، تلفات محفظۀ تراکم بیلر، تلفات حمل و نقل و تلفات کل را به ترتیب به مقدار 4/20، 3/34، 7/4 و 1/21 درصد کاهش داد. فاصلۀ زمانی بین آب‌پاشی و بسته‌بندی یونجه اثر معنی‎داری بر تلفات کمّی یونجه در مرحله بسته‌بندی و حمل و نقل نداشت. نتایج تحقیق همچنین نشان داد که آب‌پاشی روی یونجه، خواص کیفی یونجۀ بسته‌بندی شده را در مدت انبارمانی (شش ماه) تحت تأثیر منفی خود قرار نمی‌دهد و باعث کاهش کیفیت یونجه بسته‌بندی شده، نمی‌شود.