بررسی تأثیر حالت‌های مختلف ترکیب هوای گرم و پرتوهای فروسرخ بر خشک کردن زردآلو

نویسندگان

1 استادیار بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان‌شرقی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تبریز، ایران.

2 استادیار گروه مهندسی بیوسیستم، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

3 دانشیار بخش تحقیقات ماشین‌های کشاورزی، مؤسسه فنی و مهندسی کشاورزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.

4 استادیار بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان‌شرقی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تبریز، ایران.

doi
10.22092/amsr.2024.363663.1462
چکیده

خشک کردن با هوای گرم متداول‌ترین روش برای محصولات کشاورزی است که زمان‌بر است و مصرف انرژی بالایی دارد. به دلیل خشک شدن سریع سطح محصول در روش خشک کردن همرفتی، توزیع و انتقال حرارت و رطوبت در داخل محصول نسبتاً غیریکنواخت است. در میوه‌هایی مانند زردآلو پوشش مومی موجود روی پوست میوه اثر کنترل‌کننده و بازدارنده‌ای در فرایند خشک کردن دارد. از این‌رو، استفاده از بعضی روش­های ترکیبی در خشک کردن میوه­هایی مانند زردآلو می‌تواند زمان خشک شدن  و انرژی مصرفی را کاهش دهد. در پژوهش حاضر خشک‌کن همرفتی به سیستم پرتو‌‌دهی فروسرخ مجهز و اثر ترکیب هوای گرم و پرتوهای فروسرخ در حالت‌های مختلف در خشک کردن زردآلو ارزیابی و مقایسه شد. آزمایش‌ها با تیمارهای هوای گرم و پرتوهای فروسرخ به‌تنهایی، هم‌زمان و در ترکیب دومرحله‌ای و متناوب پرتوهای فروسرخ در یک خشک‌کن ترکیبی در مقیاس آزمایشگاهی اجرا شد. دمای هوای گرم 65 درجة سلسیوس، سرعت هوای گرم 5/1 متر بر ثانیه و توان لامپ‌های فروسرخ 400 وات انتخاب شد. نتایج پژوهش نشان داد که زمان خشک شدن، انرژی مصرفی و ضریب نفوذ مؤثر رطوبت به ­طور معنی‌داری تحت تأثیر تیمارها قرار می­گیرند. مدل میدیلی و همکاران به­ خوبی توانست رفتار خشک کردن زردآلو را برای همۀ حالت‌های مختلف ترکیبی تحت بررسی توصیف کند.