شبیه سازی آثار سیاستهای پولی بر بازارهای مالی ایران: رویکرد پویایی سیستم
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای اقتصاد دانشگاه یزد، یزد، ایران
2 دانشیار، دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری، دانشگاه یزد، یزد، ایران
3 استاد دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری دانشگاه یزد، یزد، ایران
4 استادیار گروه اقتصاد دانشگاه میبد، میبد، ایران
doi
10.30465/ce.2025.49436.1974چکیده
سیاستهای پولی از طریق تغییر در پارامترهای کلیدی روی متغیرهای کلان اقتصادی و شاخص کلان مالی اثرگذار هستند. بنابراین ضروری است آثار تغییر در این پارامترها در یک محیط شبیهسازی مورد آزمایش قرار گیرد. بدین منظور با رویکرد پویایی سیستم، مدل اقتصاد کلان ایران طراحی و با دادههای اقتصاد ایران از سال 1390 الی 1400 (و شبیهسازی تا 1410) مسئله پژوهش مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج نشان می دهد برخی متغیرهای سیاست پولی مثل افزایش نرخ بهره روی نحوه توزیع داراییهای مالی بین بانک، بورس و داراییهای غیرمولد اثر گذار است و شاخصهای بازار سرمایه را کاهش خواهد داد. ولی افزایش قدرت اعتباردهی بانکها، افزایش ضریب ذخیره سازی ذخایر ارزی بانک مرکزی و افزایش ضریب تأمین کسری بودجه از محل استقراض از بانک مرکزی بازار همه داراییهای مالی و بخش غیرمولد را بزرگتر می کنند. افزایش نرخ بهره بانکی با وجود افزایش سپردهگذاری در بانک، سرمایهگذاری در بازار سهام را کاهش داده و گرایش به داراییهای غیر مولد نظیر دلار، طلا و ملک را افزایش میدهد. همچنین تأمین مالی دولت از طریق استقراض از بانک مرکزی موجب افزایش گرایش به داراییهای غیرمولد شده و چرخه تورمی را فزاینده میکند. طبقهبندی JEL: E44، G00،E52 ، C39