شواهد تجربی در مورد اهمیت آزادی سیاسی برای آزادی اقتصادی چه می ‏گویند؟

نویسندگان

1 دانشیار دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری دانشگاه یزد

2 کارشناسی ارشد اقتصاد، دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری، دانشگاه یزد

3 دانشیار دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری دانشگاه یزد

doi
10.30465/ce.2023.43188.1836
چکیده

آیا آزادی سیاسی تعیین ‏کننده ‏یِ مهمی برای دستیابی به آزادی اقتصادی است؟ از یک سو «فرضیه لی» بیان می‏ دارد که اقتصاد آزاد در مراحل اولیه نیازمند نظام سیاسی دموکراتیک نیست . در سوی مقابل، «فرضیه سن» اظهار می ‏کند که بازار آزاد بدون نظام سیاسی دموکراتیک اتفاق نمی ‏افتد. این تقابل دیدگاه ‏ها وقتی اهمیت بیشتری می‏ یابد که به کشورهایی مانند سنگاپور و چین اشاره شده تا بر عدم اهمیت ساختار سیاسی صحه گذاشته و فرآیند دموکراسی ‏خواهی به تعویق انداخته شود. بر این اساس، شاخص‏ های آزادی ‏های سیاسی و اقتصادی برای 119 کشور طی دوره زمانی 1970-2018 جمع‏ آوری و تلاش شد با 2497 مشاهده به سوال ابتدایی پاسخ داده شود. شواهد نشان دادند که آزادی سیاسی و زیرشاخص ‏های آن نقش تعیین ‏کننده ‏ای در توضیح تفاوت سطح آزادی اقتصادی و اجزای آن داشتند. البته شواهد حاکی از اهمیت بیشتر آزادی مدنی برای دستیابی به نظام اقتصاد آزاد است. این یافته‏ ها شاهدی بر اهمیت عمق بخشیدن به آزادی ‏های سیاسی و مدنی در کشورهای درحال ‏توسعه است. دموکراسی ‏خواهی جزئی از فرآیند اصلاحات اقتصادی است و تعویق دموکراسی عملاً تعویق به ثمرنشستن اصلاحات اقتصادی و ناکام ماندن این اصلاحات است.طبقه‏بندی JEL: P00، P52