فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پیش‌برهای ادوات بی‌خاک‌ورزی بهترین وسیله برای عبور از بین بقایای گیاهی هستند که به همراهشیاربازکن­ها، خاک را برای استقرار بذرآماده می­کنند. به همین منظور چهار نوع خاک‌ورز شاخه­ای در جلوی ردیف‌کار مکانیکی سویا نصب و آزمایشی بر پایه طرح کرت‌های خرد شده نواری انجام شد. چهار عامل اصلی شامل خاک‌ورز (پنجه­غازی، ناخن­دار، قلمی و T وارونه) و سه عامل فرعی سرعت پیش­روی تراکتور (8/4، 2/7 و 4/9 کیلومتر بر ساعت) بودند و ردیف‌کار روی فواصل ردیف 50 سانتی‌متر تنظیم شد. خاک‌ورز پنجه غازی نسبت به دیگر خاک‌ورزهای مورد بررسی دارای بیش­ترین عرض و عمق خاک­ورزی به مقدار 4/24 و 3/7 سانتی‌متر بود. نتابج نشان داد خاک‌ورز T وارونه در عمق 5/51 میلی‌متری کاشت با کمترین میزان پراکندگی، اگرچه اختلاف معنی‌داری نداشته ولی بیشترین بازده یکنواختی توزیع بذر روی ردیف به میزان 4/80 % را داشت و افزایش سرعت تغییری در عمق کاشت بذرها ایجاد نکرد اما فاصله طولی بین دو بذر را افزایش داد. همچنین بیشترین شاخص کیفیت دقت کاشت با 7/42 % و کمترین شاخص چندتایی کاشت با 8/46 % مربوط به این تیمار بوده و درصد نکاشت آن نیز به مقدار 5/10 درصد در حدود سایر خاک‌ورزها بوده است. هرچند خاک‌ورز T وارونه بهتر بوده و در سرعت 8/4 کیلومتر بر ساعت کارایی بیشتری را از نظر شاخص­های فنی کاشت داشته است اما خاک‌ورز ناخن­دار عملکرد محصول بیشتری را باعث شده و ساده­تر و کم‌هزینه­تر است و از بین بقایای گیاهی راحت­تر عبور می­کند.