فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

دو مشکل مهم‌ در خشــک کردن برنج، یکی مصرف بالای انرژی و دیگری غیر یکنواختی خشک شدن شلتوک در خشک‌کن‌های خوابیدۀ رایج است که شانس شکستگی دانه را در مراحل فراوری برنج افزایش می‌دهد. در این مقاله، عملکرد یک دستگاه خشک‌کن دوار جدید ساخته شده در کارخانۀ شالی‌کوبی برادران زارع با خشک‌کن رایج برنج (خشک‌کن خوابیده) برای خشــک کردن شلتوک رقم هاشمی ارزیابی شده ­است. علاوه بر شاخص‌های مدت‌زمان خشــک کردن، روند تغییرات رطوبت شلتوک و میزان انرژی مصرف شده در فرایند خشــک کردن، تأثیر کاربرد هر یک از خشک‌کن‌ها بر شاخص‌های کیفی راندمان تبدیل، درصد پوست‌کنی شلتوک، راندمان تبدیل برنج کامل و درصد شکستگی دانه ها نیز بررسی شده­ است. نتایج به ‌دست آمده از تحقیق نشان می­دهد به­دلیل گرمای محیط قرارگیری خشک‌کن خوابیده، کاربرد این خشک‌کن موجب کاهش مدت‌زمان خشــک کردن در حدود 9 درصد و صرفه­ جویی در مصرف انرژی تا 8/9 درصد شده­ است.انرژی ویژه مصرفی برای تبخیر رطوبت شلتوک در خشک‌کن خوابیده نیز 13/5 مگا ژول بر کیلو‌گرم آب تبخیرشده به­ دست آمده که حدود 11 درصد نسبت به خشک‌کن دوار کمتر است. با استفاده از خشک‌کن دوار، راندمان تبدیل برنج 3/8 درصد بیشتر شده ­است. کاربرد خشک‌کن دوار تأثیر قابل توجهی بر پوست‌کنی شلتوک خشک‌­شده نداشته ­است. استفاده از خشک‌کن دوار برای خشــک کردن شلتوک، راندمان تبدیل برنج کامل (سالم) را حدود 7/5 درصد افزایش و مقدار خرده برنج را نیز تا حدود 7/8 درصد کاهش داده ­است.