بررسی دیدگاه جامعه محلی نسبت به تحقق گردشگری جامعه‌محور در نواحی روستایی (مطالعه موردی: روستاهای هدف گردشگری استان مرکزی)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، رشته جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

2 دانشگاه زنجان

3 گروه جغرافیا، دانشگاه زنجان

4 گروه جغرافیا، دانشگاه زنجان

doi
10.30470/jegr.2024.2036854.1203
چکیده

در سال‌های اخیر، گردشگری جامعه‌محور مزایای مهمی را در مناطق روستایی داشته و توانسته جامعه روستایی را در امر گردشگری سهیم نماید. از این رو هدف پژوهش پژوهش حاضر با هدف بررسی میزان تحقق گردشگری جامعه‌محور در روستاهای هدف گردشگری استان مرکزی در سال 1402 انجام گرفته است. این پژوهش ازنظر هدف کاربردی و به لحاظ ماهیت و گردآوری اطلاعات از نوع توصیفی- پیمایشی بر اساس روش مقطعی بوده و جمع‌آوری اطلاعات به دو روش اسنادی (منابع کتابخانه‌ای، مجله‌های علمی) و میدانی (با استفاده از ابزار پرسشنامه) انجام گرفته است. جامعه آماری این پژوهش روستاهای هدف گردشگری استان مرکزی است. تمام روستاهای هدف این استان مشتمل بر 25 روستا است که با استفاده از نظر 15 نفر کارشناسان مرتبط با گردشگری و اساتید دانشگاه در منطقه مورد مطالعه، سعی شده است تا روستاهایی که بیشترین جذب گردشگر را داشته و مستعدتر هست، انتخاب شود. تعداد نمونه لازم جهت جمع‌آوری داده‌ها با استفاده از فرمول کوکران 325 نفر تعیین شده است. همچنین به‌منظور پایایی پژوهش از آلفای کرونباخ در برنامه SPSS 24 استفاده شده که طبق برآورد صورت گرفته، مقدار آن 760/0 به دست آمده است. روایی پژوهش نیز به صورت کیفی و با استفاده از نظر 15 تن از کارشناسان و خبرگان مورد بررسی قرار گرفت. یافته‌های نشان داد که عامل‌های بنیان‌های گردشگری جامعه‌محور با مقدار 334/2، اقتصادی و توسعه کسب‌و‌کارها با مقدار 220/1، اجتماعی و مشارکتی با مقدار 857/0، کالبدی- زیست‌محیطی با مقدار 448/0 و در نهایت مدیریتی- نهادی با مقدار ویژه 142/0 تحقق یافته‌اند. نتایج پژوهش حاضر نشان که مدیریت و برنامه‌ریزی مدونی به‌منظور توسعه گردشگری جامعه‌محور در روستاهای هدف گردشگری استان مرکزی صورت نگرفته است.