بررسی عوامل مؤثر بر کیفیت زندگی در روستا-شهرهای الحاق شده به شهر با رویکرد آینده‌پژوهی (مطالعه موردی: کلان‌شهر تبریز)

نویسندگان

1 استادیار گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

2 دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

3 دانشیار گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.

doi
10.30470/jegr.2024.2038931.1210
چکیده

برنامه‌ریزی شهری علاوه بر توجه به اهداف کالبدی باید به نیازهای کیفی مردم شهر نیز پاسخ دهد، در این راستا هدف اصلی پژوهش حاضر شناسایی عوامل مؤثر بر کیفیت زندگی در روستا-شهرهای الحاق شده به کلان‌شهر تبریز با رویکرد آینده‌پژوهی می‌باشد. روش پژوهش حاضر بر اساس هدف کاربردی و بر اساس ماهیت توصیفی- تحلیلی می‌باشد. جامعه آماری این پژوهش 35 نفر از کارشناسان خبره در زمینه امور شهری می‌باشد که با استفاده از نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شده‌اند. جهت شناسایی شاخصه‌ای موردنظر جهت تحلیل از روش پویش محیطی و پنل دلفی استفاده شده است و جهت تجزیه‌وتحلیل داده‌ها نیز از نرم‌افزار میک مک بهره گرفته شده است. نتایج حاصل از روش پویش محیطی نشان می‌دهد که 45 عامل بر روی کیفیت زندگی مناطق روستا شهری الحاق شده به کلان‌شهر تبریز تأثیرگذار می‌باشند که تحلیل‌های صورت گرفته شده با استفاده از روش میک مک بیانگر ان است که از مجموع 45 فاکتور مؤثر، 14 عامل از جمله میانگین درآمد خانوارها، وضعیت مسکن، وضعیت اشتغال، مالکیت زمین و مسکن، بهبود کیفیت امکانات و خدمات، سطح سواد ساکنین، امنیت، کیفیت روابط همسایگی، شبکه فاضلاب و وضعیت جمع‌آوری و دفن زباله، میزان دسترسی به شبکه حمل‌ونقل عمومی، دسترسی به خدمات بهداشتی- درمانی، وضعیت جاده‌ها و شبکه معابر، دسترسی به زیرساخت‌های فرهنگی و آموزشی تأثیر کلیدی بر روی کیفیت زندگی در مناطق روستا-شهری کلان‌شهر تبریز دارند.