فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ارزیابی شرایط رویشگاهی گونه‌های جنگلی، یکی از اولین اصول در شناخت بوم‌سازگان‌های جنگلی است. هدف پژوهش پیش‌رو، بررسی ویژگی‌های رویشگاهی، خاک و مشخصه‌های کمی و کیفی گیلاس وحشی (Cerasus avium L.‎) در حوضه‌های کلیبرچای و ایلگنه‌چای جنگل‌های ارسباران در شهرستان کلیبر بود. باتوجه‌به شرایط فیزیوگرافی، منطقه‌های مورد مطالعه به دو دامنه ارتفاعی (١٠٠٠ تا 1500 و ١٥٠٠ تا 2000 متر از سطح دریا) و سه جهت جغرافیایی (شمالی، شرقی و غربی) تقسیم شدند. در هر بخش، پنج قطعه‌نمونه دایره‌ای‌شکل به مساحت 500 متر مربع (درمجموع، ٣٠ قطعه‌نمونه) به‌روش انتخابی پیاده شدند. مشخصه‌های اندازه‌گیری‌شده در هر قطعه‌نمونه شامل فیزیوگرافی، قطر برابرسینه، مبدأ و کیفیت تنه و قطر تاج پایه‌های گیلاس وحشی با قطر برابرسینه بیشتر از شش سانتی‌متر بودند. همچنین، یک نمونه خاک از عمق صفر تا 30 سانتی‌متر در هر قطعه‌نمونه برای تعیین ویژگی‌های خاک برداشت شد. نتایج نشان داد که میانگین قطر برابرسینه پایه‌های گیلاس وحشی در ارتفاع 1000 تا 1500 متر از سطح دریا به‌طور معنی‌داری بیشتر از دامنه ارتفاعی دیگر بود. این درختان در ارتفاع به‌نسبت پایین‌تر و خاک‌هایی با زهکشی زیاد و توان نگه‌داشت رطوبت میانگین، وضعیت رویشی مناسبی داشتند. همچنین، مشخص شد که میانگین قطر برابرسینه و قطر تاج و نیز تراکم پایه‌های گیلاس وحشی در جهت‌های شمالی و شرقی بیشتر از جهت غربی بودند. به‌طورکلی، این گونه اغلب دامنه‌های شمالی و شرقی را ترجیح می‌دهد.