فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تلمیح یکی از کهن­ترین و پرکاربردترین صنایع بلاغی است که به­سبب عواملی چون فشردگی و ایجاز زبانی خاص خود، ورود قسمتی از یک متن غایب در متن حاضر و نقش پررنگ مخاطب در ادغام و دریافت این تداخل متنی و ...، در همۀ ادوار مورد توجه شاعران بوده و موجب غنای معنایی و زیبایی شعر شده است. این صنعت ادبی در اشعار شاعران معاصر با پیچیدگی­ها و تنوع فرمی و محتوایی بیشتری به­کاررفته که تحلیل و بررسی آنها نیازمند مطالعات دقیق­تر با رویکردهای نوین است. از سویی، قصص قرآنی یکی از اولین متونی است که شاعران کلاسیک و معاصر فارسی در تلمیحات خود به آنها اشاره دارند. برهمین اساس، در پژوهش حاضر تلمیحات روایی-قرآنی در اشعار فاضل نظری را با تأکید بر تنوع ساختاری و فرمی تلمیحات بررسی کرده است؛ تا دریابد بیشترین تلمیحات روایی در اشعار او کدام است و نظری با چه روش­ها و فنونی از تلمیحات روایی قرآن در اشعارش استفاده کرده­است. پس از بررسی توصیفی- تحلیلی هر شش دفتر شعر نظری، این نتایج به­دست آمد که از نظر محتوایی داستان­های آدم (ع) و یوسف(ع) پربسامدترین تلمیحات قرآنی در غزلیات نظری هستند؛ همچنین از حیث ساختاری انواع تلمیحات ترکیبی، چندوجهی، پژواکی، آیرونیک و... در اشعار او وجود دارند که این امر بیانگر تنوع کاربرد و پیچیدگی­ها و ظرافت­های هنری این صنعت در اشعار این شاعر است.