سرمایه اجتماعی و خشونت کنشگرانه در خاورمیانه

نویسندگان

1 استادیار گروه علوم سیاسی ، دانشگاه خوارزمی،تهران، جمهوری اسلامی ایران

2 دانشجوی دکترای علوم سیاسی ، گرایش جامعه شناسی سیاسی، دانشگاه علامه طباطبائی،تهران،‌جمهوری اسلامی ایران

doi
10.30497/pk.2021.14383.2611
چکیده

احیای دوباره خشونت‌گرایی در خاورمیانه پس از حوادث 11 سپتامبر 2001م جامعه بین‏المللی را مجبور کرده تا بار دیگر به صورت جدی در صدد مقابله با این مهم بر‏آید. در این مقاله ضمن بررسی موضوع خشونت کنشگرانه، از مفهوم جدیدی به نام سرمایه اجتماعی برای واکاوی علت گسترش آن در خاورمیانه استفاده می‏شود. سؤال اصلی این است که سرمایه اجتماعی چه تأثیری بر خشونت کشنگرانه در خاورمیانه داشته است؟ در راستای پاسخ به این سؤال، با بهره‏گیری از اسناد موجود و استفاده از تحلیل‏های تاریخی و جامعه‏شناختی سعی می‏شود پس از بررسی نظری سرمایه اجتماعی و رابطه آن با توسعه اقتصادی، به علل کاهش و همچنین کارکرد منفی آن بپردازیم. سپس رابطه این مفهوم با بازتولید خشونت کنشگرانه در خاورمیانه را بررسی می‏کنیم. یافته‏ها و نتایج پژوهش حاکی از آن است که مداخله مداوم قدرت‏های مداخله‏گر فرامنطقه‏ای (انگلیس، آمریکا، فرانسه) به ویژه پس از جنگ جهانی اول باعث کاهش یا بروز کارکرد منفی سرمایه اجتماعی در خاورمیانه شده و به بازتولید مداوم خشونت کنشگرانه در منطقه منجر شده است.