فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

آتش‌‌سوزی جنگل می‌‌تواند اثرات بسیاری بر کیفیت آب به‌‌ویژه در حوضه‌های تأمین‌کننده آب آشامیدنی داشته باشد. به‌منظور بررسی تأثیر آتش‌‌سوزی تجویزی با شدت‌های کم، متوسط و زیاد بر کیفیت رواناب در جنگل آموزشی و پژوهشی خیرود، 12 قطعه‌‌نمونه‌‌ استقرار یافت. در اولین رخداد بارش پس از آتش‌‌سوزی و نیز شش و 12 ماه پس‌ازآن، نمونه‌‌های رواناب جمع‌‌آوری و به آزمایشگاه منتقل شدند. مشخصه‌‌های کیفی رواناب مورد بررسی شامل pH، هدایت الکتریکی (EC)، کل مواد جامد معلق (TSS)، کل مواد جامد محلول (TDS) و سختی کل (TH) بودند. براساس نتایج به‌دست‌آمده، همه مشخصه‌‌های مذکور پس از آتش‌‌سوزی نسبت به شاهد، افزایش نشان دادند، اما اختلاف بین آن‌ها معنی‌‌دار نبود. بیشترین مقدار این مشخصه‌‌ها در آتش‌‌سوزی با شدت زیاد مشاهده شد، اما با گذشت زمان از آتش‌‌سوزی، آن‌ها روند کاهشی داشتند. فاصله از زمان وقوع آتش‌‌سوزی فقط بر TSS و TH، اثر معنی‌‌دار داشت. TSS و pH به‌ترتیب پس از شش ماه و یک سال در شدت‌‌های آتش‌‌سوزی کم و متوسط به‌مقدار شاهد رسیدند. TDS بلافاصله در اولین رخداد بارش در قطعه‌نمونه‌های شاهد و تیمارهای آتش‌سوزی با شدت‌‌های کم، متوسط و زیاد به‌‌ترتیب 22، 46، 53 و 78 میلی‌‌گرم در لیتر به‌دست آمد. مقدار این مشخصه در تیمارهای مذکور پس از گذشت یک سال از آتش‌سوزی به‌‌ترتیب به 25، 36، 41 و 44 میلی‌‌گرم در لیتر رسید. به‌طورکلی، آتش‌‌سوزی سبب تغییر در مقدار مشخصه‌‌های کیفی رواناب، هدررفت عناصر و افت حاصلخیزی خاک می‌‌شود. به‌‌منظور کاهش تخریب خاک، اقدامات مدیریتی خاک جنگل پس از آتش‌سوزی ضروری است.