به هم پیوستگی متنی در دو سوره «الضحی» و «الشرح» (تحلیلی مبتنی بر نظریه زبانشناختی نقشگرای هلیدی)
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای زبان و ادبیات عربی دانشگاه رازی
2 دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه رازی
3 استاد گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه رازی
4 دانشیارگروه زبانشناسی، دانشگاه رازی ،کرمانشاه،ایران
doi
چکیده
این مقاله با بکارگیری مباحث زبانشناسی جدید که در سالهای اخیر، زمینه درک و فهم نوینی در تحلیل متون ادبی فراهم ساخته است و اخیراً در تفسیر و فهم آیات قرآن کریم نیز کاربردی شایان یافته است، میزان پیوستگی دو سوره مبارکه «الضحی» و «الشرح» را تحلیل و بررسی نموده است. مقاله درصدد پاسخگویی به این پرسش است که انسجام متنی دو سوره تا چه میزان است و این باور برخی از مفسران که دو سوره را یک سوره دانستهاند، تا چه حدی موجه و قابل دفاع است؟ روش مطالعه تحلیلی- توصیفی، با کاربست زبانشناسی نوین و مبتنی بر سه فرانقش زبانی اندیشگانى(تجربی) بینافردی و متنی در نظریه زبانشناسی نقشگرای هلیدی است. دستاورد این مطالعه گویای آن است که وحدت و یکپارچگی موجود در دو سوره که پی در پی و با بیانی دلجویانه به نعمتهای مادی و معنوی و الطاف الهی نازل شده بر پیامبر اشاره دارد و ارجاعهای برونمتنی همگون به وضوح یکپارچه بودن متن هر دو سوره را ثابت میکند و مؤید نظر بسیاری از مفسران است که دو سوره «الضحی و الشرح» را یک سوره دانستهاند.