فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در پژوهش پیش‌رو، تأثیر خاک و آب متأثر از پساب شهری بر عملکرد نهال‌های یک‌ساله سه کلن صنوبر تبریزی (Populus nigra L.) در ایستگاه تحقیقاتی البرز بررسی شد. به‌این‌منظور، آزمایشی در قالب فاکتوریل براساس طرح کامل تصادفی با دو متغیر 1) خاک و آب در دو سطح (شاهد و خاک و آب متأثر از پساب شهری جمع‌آوری‌شده از جنوب تهران) و 2) سه کلن صنوبر (P. nigra 62/154، P. nigra 62/127 و P. nigra 17/13) انجام شد. پس از یک فصل رویش در نهال‌های هر سه کلن صنوبر که با خاک و آب متأثر از پساب شهری تیمار شده بودند، افزایش معنی‌دار ویژگی‌های رویشی و زی‌توده نسبت به نهال‌های شاهد مشاهده شد. همچنین، تیمار خاک و آب متأثر از پساب شهری باعث افزایش معنی‌دار غلظت عناصر غذایی اصلی، ریزمغذی­ها و نیز فلزات سنگین (نیکل، کروم و سرب) در ریشه و اندام هوایی هر سه کلن صنوبر شد. بیشترین جذب و تجمع آهن، مس و فلزات سنگین در ریشه مشاهده شد، درحالی‌که جذب و تجمع روی و منگنز در برگ بیشتر بود. بین سه کلن مورد مطالعه ازنظر جذب و تجمع عناصر غذایی و فلزات سنگین در اندام‌های گیاهی، تفاوت معنی‌دار وجود نداشت، اما تأثیر کلن بر اغلب ویژگی‌های رویشی و زی‌توده، معنی‌دار بود. به‌طوری‌که بیشترین قطر و طول ساقه و تولید زی‌توده ریشه،‌ ساقه،‌ برگ و کل گیاه در نهال‌هایP. nigra 62/154 تیمارشده با خاک و آب متأثر از پساب شهری مشاهده شد. نتایج پژوهش پیش‌‌رو نشان داد که برای زراعت چوب در اراضی متأثر از پساب‌های شهری می‌توان از هر سه کلن صنوبر تبریزی با اولویت کلن P. nigra 62/154 استفاده کرد.