ویژگی‌های خاک و عناصر غذایی برگ در درختان سالم و خشکیده بلوط ایرانی (.Quercus brantii Lindl)

نویسندگان

1 نویسنده مسئول، استادیار، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز، ایران

2 استادیار، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز، ایران

3 دانشیار، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

4 استادیار، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز، ایران

5 دانشیار، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

6 کارشناس تحقیقات، بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز، ایران

doi
10.22092/ijfpr.2021.352613.1967
چکیده

امروزه خشکیدگی درختان بلوط در جنگل‌‌های زاگرس به یک بحران جدی تبدیل شده است. به‌منظور ارائه راهکارهای علمی و عملی برای کنترل این بحران باید پژوهش‌‌های متمرکز انجام شوند. هدف از پژوهش پیش‌‌رو، بررسی شرایط کیفی خاک و عناصر غذایی برگ در توده‌‌های متأثر از زوال و مقایسه آن‌ها با توده‌های سالم در منطقه کوهمره‌سرخی در شیراز است. پس از جمع‌‌آوری نمونه‌‌های خاک از زیر تاج درختان سالم و خشکیده بلوط ایرانی (.Quercus brantii Lindl)، ویژگی‌‌های آن‌ها شامل رطوبت، pH، هدایت ‌‌الکتریکی، کربن آلی، نیتروژن، فسفر، پتاسیم، گچ، کربنات‌کلسیم و کلسیم و منیزیم محلول اندازه‌گیری شد. از هر درخت مورد مطالعه نیز نمونه‌‌های برگ جمع‌‌آوری شد و غلظت نیتروژن، فسفر و پتاسیم آن‌ها اندازه‌‌گیری شد. نتایج نشان داد که نمونه‌های خاک در توده‌های سالم و متأثر از زوال ازنظر رطوبت خاک، هدایت ‌‌الکتریکی، گچ، آهک، فسفر، پتاسیم، کلسیم و منیزیم با یکدیگر اختلاف معنی‌داری داشتند. گچ و آهک کمتری در خاک توده‌‌های سالم مشاهده شد، اما مقدار رطوبت، هدایت ‌‌الکتریکی، فسفر، پتاسیم، کلسیم و منیزیم در این توده‌‌ها، بیشتر از توده‌‌های متأثر از زوال بود. تجزیه‌و‌تحلیل عناصر برگ درختان نشان داد که درختان خشکیده ازنظر فسفر، فقیر بودند، درحالی‌که مقدار نیتروژن و پتاسیم آن‌ها نسبت به درختان سالم، اختلاف معنی‌‌داری نداشت. به‌نظر می‌‌رسد که کمبود عناصر غذایی مانند فسفر، پتاسیم، کلسیم و منیزیم در خاک درختان خشکیده و فقر فسفر در برگ آن‌ها، نقش مهم و کلیدی در زوال بلوط داشته باشند، چراکه بیشترین تغییرات مربوط به این عناصر بود.