فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

استکبار از واژگان قرآنی‌ای است که در اندیشه سیاسی امام خمینی دارای جایگاهی مهم است؛ اما بنیان قرآنی این اندیشه توسط امام خمینی مورد بحث قرار نگرفته است. در این مقاله با استفاده از روش تفسیر متن‌محور و با تکیه‌بر روش تفسیر قرآن به‌قرآن، تلاش شده است تا برای پاسخ به‌سؤال «بنیان و ابعاد استکبارستیزی در اندیشه سیاسی امام خمینی چیست؟»، اگرچه بنیان استکبارستیزی (مفهوم‌شناسی و راه‌های مقابله با استکبار) بر اساس چارچوب نظری و مفهومی به‌دست‌آمده از تفسیر المیزان علامه طباطبایی، به‌عنوان متفکری هم‌سو با ایشان، تبیین شود. سپس و در امتداد آن، نشان داده می‌شود که همین ادبیات بیان‌شده در قرآن کریم، در اندیشه سیاسی امام خمینی مورد توجه و اهتمام قرار گرفته و ایشان در اندیشه و عمل سیاسی خود ابعاد آن‌را تبیین کرده‌اند. لذا مدعا این است که بنیان اندیشه استکبارستیزی در اندیشه و عمل سیاسی امام خمینی مستند به‌قرآن کریم بوده و بااستفاده از تفسیر المیزان قابل نمایش است و ایشان باتوسعه مفهومی ادبیات قرآنی استکبارستیزی، ابعاد آن‌را تبیین می‌کنند. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که ابعاد این موضوع در قالب سیاست‌گذاری «حمایت از مستضعفان دربرابر مستکبران»، «روابط مسالمت‌جویانه با کفار غیرمستکبر» و «مبارزه مستمر با مستکبران» قابل مشاهده است.