بررسی نقش اسکله بر ویژگیهای رویشی و زایشی درختان حرا (.Avicennia marina (Forssk.) Vierh)
نویسندگان
1 استاد گروه محیطزیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران
2 استادیار، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان هرمزگان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بندرعباس، ایران
3 دانشجوی دکتری آمایش محیطزیست، گروه محیطزیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران
4 استاد گروه محیطزیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.
5 دانشیار، گروه محیطزیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران
doi
10.22092/ijfpr.2020.342904.1930چکیده
هدف از این پژوهش، بررسی نقش اسکله بر ویژگیهای رویشی و زایشی درختان حرا (Avicennia marina (Forssk.) Vierh.) در دو منطقه خور آذینی و بندر خمیر بود. ابتدا دو ایستگاه همجوار با اسکله و شاهد در هریک از دو منطقه مذکور درنظر گرفته شد. سپس، دو توده سه هکتاری در هریک از ایستگاههای همجوار با اسکله و شاهد انتخاب شد. در هریک از آنها، سه ترانسکت 300 متری بهصورت تصادفی- منظم به فاصلههای 50 متر از یکدیگر درنظر گرفته شد. در هریک از ترانسکتها، سه قطعهنمونه با ابعاد 10×10 متر مربع پیاده شد و ویژگیهای رویشی و زایشی درختان حرا با ارتفاع بیشتر از یک متر اندازهگیری شدند. این دادهها با استفاده از آزمون تیاستیودنت مقایسه شدند. نتایج نشان داد که در منطقه خور آذینی، درجه شادابی درختان حرا و نیز تعداد نهالها و ریشههای هوایی در ایستگاه شاهد بهطور معنیداری بیشتر از ایستگاه همجوار با اسکله بود، اما از نظر ویژگیهای رویشی دیگر شامل ارتفاع درخت، طول تاج و سطح تاج، اختلاف معنیداری بین دو ایستگاه مذکور مشاهده نشد. در بندر خمیر نیز درجه شادابی درختان حرا و سطح تاج در ایستگاه شاهد بهطور معنیداری بیشتر از ایستگاه همجوار با اسکله بهدست آمد، اما از نظر ویژگیهای رویشی دیگر، اختلاف معنیداری بین دو منطقه شاهد و همجوار با اسکله مشاهده نشد. درمجموع، تودههای شاهد با فاصله از اسکله، شرایط رویشی و شادابی بهتری داشتند، بنابراین توصیه میشود که برای کاهش اثرات منفی سازههای انسانساخت بر جوامع جنگلی مانگرو، پژوهشهای دیگری نیز انجام شود تا با توجه به اطلاعات پایهای، سازهها با حساسیت بیشتری مکانیابی شوند.