بررسی تطبیقی رویکرد معناشناختی مفسرین و رویکرد زبانشناسی شناختی در درک آیات مرتبط با سوره های مکی و مدنی
نویسندگان
1 3- بهمن گرجیان(دانشیار گروه زبان انگلیسی، واحد آبادان، دانشگاه آزاد اسلامی، آبادان، ایران)
2 4- ساسان شرفی(استادیار گروه زبانشناسی همگانی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران)
3 1- 1.فاطمه دریس(دانشجوی دکتری زبانشناسی، گروه زبانشناسی، پردیس علوم و تحقیقات خوزستان، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران2. گروه زبانشناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران)
4 1.الخاص ویسی (دانشیار گروه زبانشناسی همگانی، دانشگاه پیام نور ،ایران)* نویسنده مسئول elkhas@yahoo.com
doi
چکیده
در مطالعات وابسته به حوزه تفسیر قرآن، همواره به موضوع مکی و مدنی بودن سورهها به جهت استفاده از دلالات مستنتج از این مقوله تاکید فراوانی شده است. در باب ضرورت شناخت و تشخیص سورههای مکی از سورههای مدنی همین قول کفایت میکند که دانشمندان برجسته علوم اسلامی نظیر سیوطی(1418) و نیشابوری(1416)، کسانی را که به این حوزه اشراف ندارند را از ورود به حوزه تفسیر قرآن منع کردهاند. در همین راستا این پژوهش در صدد آن است که با بررسی کاربرد طرح وارههای تصویری در قرآن کریم و مقایسه سه شاخص فراوانی، نوع و هدف از کاربست این نظریه در سورههای مکی و مدنی، به مقایسه یافتهها با محتوای موضوعی سورههای مکی و مدنی از دیدگاه مفسران قرآن بپردازد تا میزان همسویی و تطابق مطالعات زبانشناختی مدرن را با تفاسیر محققان علوم قرآنی ارزیابی کند. در این پژوهش، تمامی آیات قرآن کریم از لحاظ کاربرد طرح -واره بررسی شده و نوع طرح واره به همراه مفهوم اساسیای که طرحواره برای انتقال آن نقش ایفا می کند، بررسی و شمارش شدهاند. پس از آن آمار مجزایی از سورههای مکی و مدنی، بر اساس سه شاخص فراوانی و نوع و هدف، تهیه شده است. آنچه از تحلیل این دادهها و مقایسه یافتهها با نظر محققان و مفسران حوزه علوم تفسیری و علوم قرآنی بر میآید، نشاندهنده آن است که میان مفاهیمی که توسط طرح وارهها مفهومسازی شده و مفاهیمی که این دانشمندان راجع به تفاوت سورههای مکی و مدنی اعلام میکنند، همسویی معناداری وجود دارد.
