تحلیل سبک شناسی آوایی و ترکیبی سورة مبارکة قمر
نویسندگان
1 استادیار زبان و ادبیات عربی دانشگاه پیام نور.
2 استادیار زبان و ادبیات عربی دانشگاه پیام نور.
doi
چکیده
سبکشناسی یکی از شیوههای تحلیل فنی و ساختاری متون ادبی است که در میان پژوهشهای مربوط به زبانشناسی جایگاه والایی را به خود اختصاص داده است. امروزه سهم عمدهای از مطالعات و تحقیقات حوزه زبانشناسی به سبکشناسی اختصاص یافته است. این پدیدة ادبی و شیوه تحلیلی که در زبان عربی با عنوان «الاسلوبیّة» شناخته میشود، در پی بررسی تفاوتهای موجود میان انواع متون است. بدون تردید قرآن کریم به عنوان نمونهای بینظیر از متون فاخر ادب عربی، چشمانداز وسیعی از زیباییهای کلامی را فراروی مخاطبان قرار میدهد که این معنا از شیوههای متنوعی که خداوند به منظور تاثیر بر مخاطب به کارگرفته، تجلی مییابد. سورة مبارکة قمر یکی از مظاهر بارز هنری و جلوهگاه زیباشناسی قرآن کریم است. پژوهش حاضر بر آن است تا با شیوه توصیفی-تحلیلی و با استفاده از معیارهای سبکشناسی جدید گوشهای از زیبایی این کتاب سترگ را در دو سطح آوایی و ترکیبی بررسی نماید. نتایج به دست آمده نشان میدهد عناصری که موسیقی درونی و بیرونی آیات این سوره را تامین میکند، از بسآمد بسیار بالایی برخوردار است. همچنانکه ساختار منسجم موسیقایی همهجانبهای اعم از نوع حروف و کلمات به کار رفته در هر آیه، چینش حروف و کلمات، قافیه و نظام فواصل آیات و هماهنگی بین واجها، صامتها، مصوّتهای کوتاه و بلند، به گونهای است که موسیقی حاصل از صفات حروف و پیوند منسجم آنها بر اساس مفهوم و معنای آیات به تصویر درآمده است.