فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کاهش تعداد داوران فوتبال در بسیاری از کشورها طی سال‌های اخیر، به یکی از چالش‌های جدی ساختار حکمرانی فوتبال تبدیل شده و ضرورت توجه به توسعه و تعالی داوری را بیش از پیش نمایان ساخته است. هدف پژوهش حاضر، شناسایی و تحلیل عوامل مؤثر بر تعالی داوری فوتبال ایران بود. این مطالعه با رویکرد آمیخته اکتشافی و در دو بخش کیفی و کمی انجام شد. در بخش کیفی، ۱۸ مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با خبرگان داوری تا رسیدن به اشباع نظری صورت گرفت. بر مبنای نتایج این مرحله، پرسشنامه محقق‌ساخته تدوین و روایی صوری و محتوایی آن تأیید شد. مقدار شاخص KMO برابر 0.866 بیانگر کفایت نمونه برای تحلیل عاملی بود. در بخش کمی، پرسشنامه میان جامعه آماری شامل تمامی داوران و کمک‌داوران فعال در لیگ برتر، مسابقات آسیایی و جام جهانی (110 نفر) توزیع گردید. یافته‌ها نشان دادند که دوازده عامل اصلی شامل: آمادگی جسمانی، دانش و آگاهی، ساختار فدراسیون و هیئت‌های فوتبال استان، ویژگی‌های شخصیتی، ویژگی‌های ادراکی–حرکتی، خانواده، شغل و حرفه، باشگاه و کانون هواداران، رسانه، شاخص‌های آنتروپومتریک و سلامت جسمانی، مهارت‌های روانی و نظام انضباطی، بر تعالی داوری فوتبال ایران تأثیر معنادار دارند. بر اساس نتایج، توسعه برنامه‌ریزی‌شده این عوامل می‌تواند مسیر ارتقای عملکرد داوران ایرانی در سطح ملی و بین‌المللی را تسهیل کند. از این‌رو پیشنهاد می‌شود مدیران فدراسیون فوتبال، کمیته داوران و نهادهای استانی این شاخص‌ها را در سیاست‌گذاری‌ها و برنامه‌های آموزشی خود مورد توجه قرار دهند.