تحلیل محتوای کیفی الگوی نظام سیاسی در کتاب ولایت فقیه امام خمینی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری علوم سیاسی دانشگاه تهران

2 کارشناس ارشد علوم سیاسی دانشگاه تهران

doi
10.30497/pk.2017.1929
چکیده

در تحلیل سیر اندیشۀ امام خمینی (;) کتاب ولایت فقیه از جایگاه منحصربه­فردی برخوردار است. تحلیل و فهم کتاب ولایت فقیه به دلیل محتوای خاصش که در آن مؤلفه­ها و مقولات متعددی در حال گفتگو و ارتباط می­باشند، نیازمند به­کارگیری روش­شناسی­های مناسب می‌باشد. در این نوشتار، بر اساس روش تحلیل محتوای کیفی در پی فهم کتاب ولایت فقیه می­باشیم. روش تحلیل محتوای کیفی علاوه‌ بر اینکه می­تواند تفسیری خاص را از این کتاب ارائه دهد، از آن جهت که روشی پایه­ای است، نتایج آن می‌تواند راهگشای محققین برای تحلیل گفتمان و دیگر روش­های کیفی جهت تحلیل کتاب ولایت فقیه باشد. تحلیل محتوای کیفی را با مشخص نمودن وجوه معنایی متن و سپس برچسب زدن به آن­ها در قالب کدها آغاز می­نمائیم و در ادامه با مقوله­بندی کدها و قرار دادن مقولات در ذیل تم‌های مناسب، ارتباطات و پیوندهای بین مقوله­ها را کشف می­کنیم تا از این طریق بتوانیم تفسیری خاص از الگوی نظام سیاسی در کتاب ولایت فقیه را ارائه نمائیم. نهایتاً، نتیجه به‌دست آمده از تحلیل محتوای کیفی و روح حاکم بر کتاب ولایت فقیه از یک­سووجود مبانی «حکومت مطلوب در اسلام» و از سوی دیگر، «لزوم انقلاب» را تشکیل می­دهد.